เศร้าไม่แรง! แต่นานเป็นปี! สรุปความต่างระหว่าง "ซึมเศร้าเรื้อรัง" กับ "ซึมเศร้าทั่วไป"

Share on Line Share on Facebook Share on X
เศร้าไม่แรง! แต่นานเป็นปี! สรุปความต่างระหว่าง "ซึมเศร้าเรื้อรัง" กับ "ซึมเศร้าทั่วไป"

เฟซบุ๊ก แฟนเพจ "หมอเปรมใส่ไข่ ความรู้สุขภาพจิตแบบง่ายๆ" ได้เผยแพร่บทความ โดยระบุว่า


โรคซึมเศร้าเรื้อรัง ต่างจาก โรคซึมเศร้าทั่วไปอย่างไร?

หลายคนคงสงสัยว่าสองโรคนี้ต่างกันตรงไหน คำอธิบายที่เข้าใจง่ายที่สุดคือ "โรคซึมเศร้าเรื้อรังเป็นน้อยแต่เป็นนาน ส่วนโรคซึมเศร้าทั่วไปเป็นแรงแต่ไม่นาน" 


ทางการแพทย์วินิจฉัยแยกออกจากกันตามระดับความรุนแรงและระยะเวลาของอาการดังนี้


 1. ความแตกต่างด้านระดับอาการและระยะเวลา

• โรคซึมเศร้าเรื้อรัง (Dysthymia / Persistent Depressive Disorder):

- เกณฑ์วินิจฉัย: มีอารมณ์เศร้า ซึม ซึมซับความสุขได้ยากติดต่อกันนานตั้งแต่ 2 ปีขึ้นไป ร่วมกับอาการอื่นๆ อย่างน้อย 2 ใน 6 ข้อ (การกินเปลี่ยนไป, การนอนเปลี่ยนไป, อ่อนเพลียไร้พลังงาน, ไม่มั่นใจในตนเอง, สมาธิและการตัดสินใจแย่ลง, รู้สึกสิ้นหวัง)

- รูปแบบอาการ: อาการมักจะทรงๆ เป็นๆ หายๆ อาจมีช่วงอารมณ์ดีขึ้นได้บ้างแต่จะไม่เกิน 2 เดือน แล้วก็จะกลับมาซึมเศร้าต่อยาวนาน

-โรคซึมเศร้าทั่วไป (Major Depressive Disorder):

-เกณฑ์วินิจฉัย: มีอาการรุนแรงมากกว่า เช่น อารมณ์เบื่อเศร้ารุนแรง, รู้สึกไร้ค่าหรือโทษตัวเอง, ไม่อยากทำอะไรที่เคยชอบ, พูดหรือทำอะไรช้าลง, ไร้พลังงาน, และมีความคิดไม่อยากมีชีวิตอยู่ โดยมีอาการดิ่งชัดเจนติดต่อกันอย่างน้อย 2 สัปดาห์ขึ้นไป

สรุปข่าว

โรคซึมเศร้าเรื้อรังมีอาการรุนแรงน้อยกว่าแต่เป็นยาวนานตั้งแต่ 2 ปีขึ้นไป ค่อยๆ เกิดจนเหมือนนิสัย และยังพอฝืนใช้ชีวิตได้โดยเน้นรักษาด้วยการทำจิตบำบัด ส่วนโรคซึมเศร้าทั่วไปมีอาการรุนแรงกว่าแต่เป็นสั้นกว่าอย่างน้อย 2 สัปดาห์ เกิดขึ้นเร็วและกระทบการทำงานชัดเจน แต่ตอบสนองต่อยารักษาได้ดี โดยทั้งสองโรคอาจเกิดขึ้นพร้อมกันได้

เฟซบุ๊ก แฟนเพจ "หมอเปรมใส่ไข่ ความรู้สุขภาพจิตแบบง่ายๆ" ได้เผยแพร่บทความ โดยระบุว่า


โรคซึมเศร้าเรื้อรัง ต่างจาก โรคซึมเศร้าทั่วไปอย่างไร?

หลายคนคงสงสัยว่าสองโรคนี้ต่างกันตรงไหน คำอธิบายที่เข้าใจง่ายที่สุดคือ "โรคซึมเศร้าเรื้อรังเป็นน้อยแต่เป็นนาน ส่วนโรคซึมเศร้าทั่วไปเป็นแรงแต่ไม่นาน" 


ทางการแพทย์วินิจฉัยแยกออกจากกันตามระดับความรุนแรงและระยะเวลาของอาการดังนี้


 1. ความแตกต่างด้านระดับอาการและระยะเวลา

• โรคซึมเศร้าเรื้อรัง (Dysthymia / Persistent Depressive Disorder):

- เกณฑ์วินิจฉัย: มีอารมณ์เศร้า ซึม ซึมซับความสุขได้ยากติดต่อกันนานตั้งแต่ 2 ปีขึ้นไป ร่วมกับอาการอื่นๆ อย่างน้อย 2 ใน 6 ข้อ (การกินเปลี่ยนไป, การนอนเปลี่ยนไป, อ่อนเพลียไร้พลังงาน, ไม่มั่นใจในตนเอง, สมาธิและการตัดสินใจแย่ลง, รู้สึกสิ้นหวัง)

- รูปแบบอาการ: อาการมักจะทรงๆ เป็นๆ หายๆ อาจมีช่วงอารมณ์ดีขึ้นได้บ้างแต่จะไม่เกิน 2 เดือน แล้วก็จะกลับมาซึมเศร้าต่อยาวนาน

-โรคซึมเศร้าทั่วไป (Major Depressive Disorder):

-เกณฑ์วินิจฉัย: มีอาการรุนแรงมากกว่า เช่น อารมณ์เบื่อเศร้ารุนแรง, รู้สึกไร้ค่าหรือโทษตัวเอง, ไม่อยากทำอะไรที่เคยชอบ, พูดหรือทำอะไรช้าลง, ไร้พลังงาน, และมีความคิดไม่อยากมีชีวิตอยู่ โดยมีอาการดิ่งชัดเจนติดต่อกันอย่างน้อย 2 สัปดาห์ขึ้นไป

 2. ผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน

• โรคซึมเศร้าเรื้อรัง: เนื่องจากอาการไม่ได้ดิ่งลึกรุนแรง คนไข้จึงยังพอแข็งใจฝืนไปทำงาน เข้าสังคม หรือใช้ชีวิตประจำวันได้ แต่อาจรู้สึกเหมือนมีเมฆหมอกอึมครึมปกคลุมชีวิตอยู่ตลอดเวลา

• โรคซึมเศร้าทั่วไป: อาการมักรุนแรงจนกระทบการใช้ชีวิตอย่างชัดเจน เช่น ดิ่งจนลุกจากเตียงไม่ไหว ทำงานไม่ได้ หรือตัดขาดจากผู้คนรอบข้าง


 3. จุดเริ่มต้นและการรู้ตัว

• โรคซึมเศร้าเรื้อรัง: อาการจะค่อยๆ ก่อตัวทีละนิดอย่างช้าๆ จนคนไข้หรือคนรอบข้างมักไม่ทันรู้ตัว คิดว่าเป็นเพียง "นิสัยส่วนตัว" ที่เป็นคนมองโลกในแง่ร้าย มองโลกเฉยชา หรือเป็นคนบุคลิกเศร้าหมอง

• โรคซึมเศร้าทั่วไป: อาการมักเกิดขึ้นค่อนข้างเร็ว มีจุดเริ่มต้นและเปรียบเทียบกับช่วงเวลาปกติได้ชัดเจน ทำให้คนไข้รู้ตัวได้ง่ายกว่าว่าตนเองกำลังมีความผิดปกติเกิดขึ้น

 4. การตอบสนองต่อการรักษา

จากประสบการณ์การดูแลคนไข้:

• โรคซึมเศร้าเรื้อรัง: การทานยาอย่างเดียวมักให้ผลการรักษาที่น้อยกว่า จึงจำเป็นต้องเน้นการทำจิตบำบัดร่วมด้วย เพื่อปรับโครงสร้างความคิดและมุมมองต่อตนเองในระยะยาว

• โรคซึมเศร้าทั่วไป: มักมีการตอบสนองต่อการรับประทานยารักษาโรคซึมเศร้าเพื่อปรับระดับสารเคมีในสมองได้ดีและเห็นผลชัดเจนกว่า

ข้อควรรู้เพิ่มเติม: คนไข้บางรายอาจเป็นทั้งสองโรคพร้อมกันได้ เรียกว่า Double Depression คือมีพื้นฐานเป็นโรคซึมเศร้าเรื้อรังอาการซึมๆ ดิ่งๆ นานเป็นปีๆ อยู่แล้ว แล้วต่อมามีเหตุการณ์กระตุ้นให้อาการดิ่งลงไปรุนแรงจนเข้าเกณฑ์โรคซึมเศร้าทั่วไปซ้อนทับขึ้นมาอีกชั้นหนึ่ง


ข้อมูลจาก เพจ "หมอเปรมใส่ไข่ ความรู้สุขภาพจิตแบบง่ายๆ" 

https://www.facebook.com/profile.php?id=61557447432049


ชื่นชอบ​ในการติดตามข่าวสาร​ และเรื่องราว "ฮีลใจ" เพราะเชื่อว่าการมีใจที่แข็งแรง​ คือจุดเริ่มต้นของทุกอย่าง