คลองผิงลู่คืออะไร เชื่อมจากไหนไปไหน

คลองผิงลู่ (Pinglu Canal) คือคลองขุดเชื่อมแม่น้ำสู่ทะเลในเขตปกครองตนเองกว่างซีจ้วง เริ่มจากเมืองหนานหนิง เมืองเอกของกว่างซี ลงไปสู่อ่าวเป่ยปู้ หรืออ่าวตังเกี๋ย ผ่านพื้นที่เมืองชินโจว คลองเปิดเดินเรืออย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 16 กันยายน 2569 หลังซ้อมเดินเรือเต็มรูปแบบเมื่อวันที่ 4 กันยายน 2569

คลองเริ่มขุดอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2565 ใช้เวลาก่อสร้างราว 4 ปี นี่คือโครงการขุดคลองเชื่อมแม่น้ำออกสู่ทะเลสายแรก นับตั้งแต่การก่อตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีน และเป็นการขุดผ่านแนวแบ่งลุ่มน้ำเป็นระยะ 6.5 กิโลเมตร

คลองผิงลู่ใหญ่แค่ไหน ใช้งบเท่าไร

คลองผิงลู่ยาว 134.2 กิโลเมตร ใช้งบก่อสร้าง 72,700 ล้านหยวน หรือราว 10,750 ล้านดอลลาร์สหรัฐตามข้อมูลของสำนักข่าวซินหัว คำนวณเป็นเงินไทยได้ราว 356,259 ล้านบาท

คลองรองรับเรือสินค้าขนาด 5,000 ตัน จากเดิมที่เส้นทางน้ำช่วงนี้รองรับเรือได้ราว 50 ตัน ฝ่ายจีนประเมินว่า เส้นทางใหม่สั้นกว่าเส้นทางออกทะเลผ่านกวางตุ้งราว 560 กิโลเมตร เร็วขึ้น 10 วัน ลดต้นทุนโลจิสติกส์ 18-30% และประหยัดค่าขนส่งได้ปีละราว 5,200 ล้านหยวน ตัวเลขเหล่านี้เป็นการประเมินของฝ่ายผู้พัฒนาโครงการ ยังไม่มีสถิติการใช้งานจริงหลังเปิดเดินเรือ

คลองผิงลู่ทำงานอย่างไร ยกเรือข้ามระดับน้ำ 65 เมตรได้อย่างไร

คลองผิงลู่ใช้ระบบประตูน้ำ 3 ศูนย์ ได้แก่ หม่าเต้า ฉีสือ และชิงเหนียน เพื่อยกและลดระดับเรือ เพราะระดับน้ำระหว่างแม่น้ำซีเจียงกับอ่าวเป่ยปู้ต่างกันถึง 65 เมตร

จุดที่ต่างระดับมากที่สุดอยู่ที่ประตูน้ำหม่าเต้า สูง 29.6 เมตร ระบบประตูน้ำออกแบบให้ประหยัดน้ำได้มากกว่า 60% หรือราว 500 ล้านลูกบาศก์เมตรต่อปี คลองยังใช้ระบบบริหารการเดินเรืออัจฉริยะ เชื่อมข้อมูลการเดินเรือ การจัดการน้ำ อุตุนิยมวิทยา และประตูน้ำ โดยใช้ AI ช่วยจัดลำดับเรือและการเทียบท่า

ทำไมคลองผิงลู่สำคัญต่อจีนและอาเซียน

คลองผิงลู่เป็นโครงการแกนหลักของระเบียงการค้าบก-ทะเลสายใหม่ทางภาคตะวันตก เป็นจุดบรรจบของเส้นทางสายไหมทางบกและทางทะเล ระเบียงนี้ครอบคลุม 18 เขตระดับมณฑล 76 เมือง 166 สถานีในจีน และเชื่อมกับท่าเรือกว่า 500 แห่งใน 128 ประเทศและดินแดน

ความสำคัญนี้สอดคล้องกับตัวเลขการค้า ข้อมูลศุลกากรจีนที่ศูนย์ข้อมูลเพื่อธุรกิจไทยในจีนรวบรวมไว้ระบุว่า ปี 2568 การค้าจีน-อาเซียนมีมูลค่า 1.05 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ทะลุ 1 ล้านล้านดอลลาร์เป็นครั้งแรก เพิ่มขึ้น 7.4% คิดเป็น 16.5% ของการค้าระหว่างประเทศทั้งหมดของจีน อาเซียนจึงยังเป็นคู่ค้ารายใหญ่ที่สุดของจีน

ข้อควรเข้าใจคือ คลองผิงลู่ออกสู่อ่าวเป่ยปู้ในทะเลจีนใต้ จึงเป็นเส้นทางเชื่อมจีนตอนในกับทะเลและอาเซียน ไม่ใช่เส้นทางที่ใช้แทนช่องแคบมะละกา

คลองผิงลู่ส่งผลต่อไทยอย่างไร

สำหรับไทย คลองผิงลู่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการค้ากับจีน ซึ่งมีทั้งโอกาสและโจทย์ที่ต้องจับตา ข้อมูลกระทรวงพาณิชย์ที่ Thai PBS รวบรวมระบุว่า ปี 2568 ผลไม้สด แช่เย็น และแห้ง เป็นสินค้าส่งออกอันดับ 1 ของไทยไปจีน มูลค่า 185,990 ล้านบาท กรุงเทพธุรกิจรายงานว่า ช่วงฤดูผลไม้มีรถบรรทุกสินค้าจากไทยผ่านด่านโหย่วอี้กวานในกว่างซีมากกว่า 200 ตู้ต่อวัน

สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ เมืองหนานหนิง ประเมินว่า เส้นทางใหม่อาจช่วยลดเวลาและต้นทุนขนส่งเข้าจีนตอนใน เอื้อต่อสินค้าที่ต้องรักษาความสด เช่น ทุเรียน มังคุด และอาหารทะเล รวมถึงเพิ่มความต้องการห้องเย็นและศูนย์กระจายสินค้า

อีกด้านหนึ่ง เส้นทางนี้ไหลได้สองทาง สำนักข่าวซินหัวระบุว่าคลองเป็นทางลัดให้จีนตะวันตกเฉียงใต้เข้าถึงตลาดอาเซียน ขณะที่ช่วงมกราคม-กรกฎาคม 2569 ไทยส่งออกไปจีน 853,577 ล้านบาท นำเข้า 2,638,903 ล้านบาท ขาดดุลการค้า 1,785,326 ล้านบาท