มหาสมุทรเดือดไม่หยุด “เอลนีโญ” ซ้ำเติมโลกเดือด

นักวิทยาศาสตร์ชี้ว่า สิ่งที่น่ากังวลไม่ใช่เพียงจำนวนวันที่ทำสถิติ แต่คือการที่มหาสมุทรยังคงร้อนผิดปกติเป็นเวลานาน ขณะที่เอลนีโญกำลังเติมความร้อนให้กับมหาสมุทรที่ร้อนอยู่แล้วจากภาวะโลกร้อน โดยในช่วง 20 ปีที่ผ่านมา มหาสมุทรมีอัตราการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิสูงกว่าช่วง 40 ปีก่อนหน้ามากกว่า 2 เท่า 

มหาสมุทรมีบทบาทสำคัญในการช่วยควบคุมอุณหภูมิและสภาพอากาศของโลก โดยดูดซับความร้อนส่วนเกินจากระบบภูมิอากาศของโลกประมาณ 93% รวมทั้งดูดซับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จำนวนมาก แต่การที่มหาสมุทรร้อนขึ้นอย่างรวดเร็ว รวมถึงความสามารถในการดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ที่ลดลง กำลังสร้างแรงกดดันต่อกลไกธรรมชาติที่ช่วยชะลอภาวะโลกร้อน

ความร้อนในมหาสมุทรยังส่งผลกระทบโดยตรงต่อระบบนิเวศทางทะเล โดยคลื่นความร้อนในทะเลมีความรุนแรงมากกว่ายุคก่อนอุตสาหกรรมราว 10 เท่า และเกิดขึ้นยาวนานขึ้นประมาณ 3 เท่า เหตุการณ์ความร้อนรุนแรงในช่วงปี 2023–2024 ทำให้เกิดปะการังฟอกขาว การตายจำนวนมากของปลาและสัตว์น้ำ การเกิดสาหร่ายพิษ รวมถึงสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลเกยตื้น และยังมีส่วนทำให้พายุหมุน ฝนตกหนัก และคลื่นความร้อนบนแผ่นดินทวีความรุนแรงขึ้น

ผลกระทบยังลุกลามถึงภาคประมงและความมั่นคงทางอาหาร โดยปี 2026 ปริมาณปลาซาร์ดีนที่ขึ้นฝั่งในโมร็อกโกลดลง 46% ขณะที่ภาคประมงของเปรูลดลง 73% เมื่อเทียบกับปีก่อน และปริมาณปลากะตักที่จับได้ลดลงจาก 1.9 ล้านตัน เหลือประมาณ 500,000 ตัน

นักวิทยาศาสตร์จึงเรียกร้องให้เร่งลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยมองว่ามหาสมุทรไม่ควรถูกมองเพียงว่าเป็นผู้ได้รับผลกระทบจากโลกร้อน แต่ยังสามารถเป็นส่วนหนึ่งของทางออกได้ ผ่านการลดการปล่อยก๊าซจากภาคการเดินเรือและการขยายการใช้พลังงานหมุนเวียนนอกชายฝั่ง ซึ่งหากนำเทคโนโลยีที่มีอยู่มาใช้ในวงกว้าง อาจช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ถึง 35% ภายในปี 2050 

มหาสมุทรทั่วโลกทำสถิติร้อนต่อเนื่องนานกว่า 3 เดือน โดยเอลนีโญกำลังซ้ำเติมความร้อนที่สะสมจากภาวะโลกร้อนในระยะยาว ความร้อนในทะเลกำลังกระทบระบบนิเวศ ปะการัง ประมง และยังเพิ่มความรุนแรงของสภาพอากาศสุดขั้วบนบก นักวิทยาศาสตร์ย้ำว่า การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างรวดเร็วคือหัวใจสำคัญในการหยุดวงจรความร้อนของมหาสมุทร