Toyota ยังมีฐานที่แข็งแรงในเวียดนาม

แม้การแข่งขันจะหนักขึ้น แต่ตลาดเวียดนามของ Toyota นับว่าเป็นฐานที่มั่นที่แข็งแกร่ง Toyota Motor Vietnam ก่อตั้งขึ้นตั้งแต่ปี 2538 และปี 2568 เพิ่งครบรอบ 30 ปีในเวียดนาม ตลอดเส้นทางที่ผ่านมา Toyota ผลิตรถในประเทศสะสมครบ 700,000 คัน และส่งมอบรถให้ลูกค้าในเวียดนามครบ 1 ล้านคัน ในปี 2568

เฉพาะปี 2568 Toyota รวม Lexus ขายรถในเวียดนามได้มากกว่า 74,000 คัน เพิ่มขึ้น 8% จากปีก่อน ขณะที่ผลิตรถในประเทศประมาณ 25,200 คัน ตัวเลขเหล่านี้สะท้อนว่า ฐานลูกค้าของ Toyota ในเวียดนามยังมีความแข็งแรง แต่ตลาดกำลังส่งสัญญาณชัดว่า ถ้าอยากโตต่อ ต้องผลิตให้ใกล้ตลาดมากขึ้น และต้องเปลี่ยนให้เร็วขึ้น

ไทยต้องจับตาเกมแห่งความเร็ว ช่วงชิง "เงินทุน"

ลองคิดง่าย ๆ ถ้าบริษัทข้ามชาติเตรียมเงินหลายพันล้านบาทมาลงทุน แต่ต้องรออนุมัตินานหลายเดือน หรือขั้นตอนซับซ้อนจนแผนธุรกิจเดินต่อไม่ได้ นักลงทุนก็มีโอกาสเปลี่ยนใจ 

แต่ถ้ามีประเทศหนึ่งบอกว่า “โครงการผ่านเกณฑ์ เดินหน้าได้ และเราจะช่วยให้เร็วขึ้น” ความน่าสนใจก็เพิ่มขึ้นทันที เพราะสำหรับการลงทุน เวลา คือ เงิน

ดังนั้น Green Channel จึงไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของการลดเอกสาร แต่เป็นเครื่องมือแข่งขันเพื่อดึงเงินลงทุนจากต่างชาติ และนี่คือจุดที่ประเทศไทยควรจับตา 

เพราะในวันที่หลายประเทศกำลังแย่งชิงโรงงาน EV, Data Center, Semiconductor และอุตสาหกรรมใหม่ ๆ ความเร็วของภาครัฐก็กลายเป็นส่วนหนึ่งของการแข่งขันไปแล้ว

เวียดนามไม่ได้อยากได้แค่โรงงาน แต่ต้องการ “ระบบรถยนต์”

อีกเรื่องที่น่าสนใจคือ เป้าหมายของเวียดนามไม่ได้หยุดอยู่แค่การดึง Toyota มาตั้งโรงงาน แต่ต้องการปั้นระบบอุตสาหกรรมยานยนต์ยุคใหม่ในประเทศ ภาครัฐขอให้ Toyota เร่งนำเทคโนโลยีใหม่เข้ามาใช้ และช่วยพัฒนาเครือข่ายซัพพลายเออร์ชิ้นส่วนในประเทศ

เป้าหมายคือเพิ่มสัดส่วนการใช้วัตถุดิบและชิ้นส่วนในประเทศให้ได้ 22–30% ภายในปี 2573 และเพิ่มเป็น 32–40% ภายในปี 2578 ตัวเลขนี้สำคัญ เพราะการมีโรงงานประกอบรถอย่างเดียวไม่ได้แปลว่าเงินทั้งหมดจะอยู่ในประเทศ

ถ้าชิ้นส่วนส่วนใหญ่ยังนำเข้าจากต่างประเทศ มูลค่าที่เกิดขึ้นในประเทศก็มีจำกัด แต่ถ้าสามารถดึงผู้ผลิตชิ้นส่วนท้องถิ่นเข้ามาอยู่ในห่วงโซ่การผลิตได้มากขึ้น ก็จะเกิดทั้งการจ้างงาน เทคโนโลยี การถ่ายทอดความรู้ และมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ

นี่จึงเป็นเกมที่ใหญ่กว่า “ขายรถ” แต่คือการพยายามสร้าง "Ecosystem ยานยนต์" ขึ้นมาในประเทศ

เกมใหญ่อาเซียน มากกกว่าโรงงานผลิต EV

การลงทุนรอบนี้ของ Toyota จึงมีความหมายมากกว่าเงิน 9.3 พันล้านบาท สำหรับ Toyota นี่คือการปรับเกมเพื่อรักษาตำแหน่งในตลาดที่กำลังเปลี่ยนเร็ว จากรถเครื่องยนต์และ Hybrid ไปสู่ยุค EV และการแข่งขันจากแบรนด์จีน

สำหรับเวียดนาม นี่คือโอกาสในการดึงเงินลงทุน เทคโนโลยี และสร้างซัพพลายเชนในประเทศ ส่วนสำหรับไทย นี่คือสัญญาณที่ต้องจับตา เพราะการแข่งขันในอาเซียนวันนี้ไม่ได้วัดกันแค่ว่า ประเทศไหนมีตลาดใหญ่กว่า แต่เรากำลังวัดกันว่า ประเทศไหนดึงทุนได้เร็วกว่า ผลิตได้ถูกกว่า สร้างซัพพลายเชนได้ลึกกว่า และปรับตัวทันกว่า

สุดท้ายต้องมองย้อนดูตัวเองว่า วันนี้เวียดนามกำลังเร่งเครื่องแล้ว และไทยเราเครื่องแรงแค่ไหน ตามทันหรือยัง?