จากส่งออกรถ สู่การส่งออกฐานการผลิต

สิ่งที่น่าสนใจคือ ต่อไปเราอาจไม่ได้เห็นเพียงรถยนต์จีนวิ่งอยู่บนถนนในยุโรป แต่จะเห็นรถยนต์จีนที่ผลิตอยู่ในยุโรปด้วย เกมจึงกำลังเปลี่ยนจากการส่งออกสินค้า ไปสู่การสร้างฐานการผลิตในต่างประเทศ

แน่นอนว่าเส้นทางนี้ไม่ง่าย เพราะต้องใช้เงินลงทุนจำนวนมาก ทั้งโรงงาน บุคลากร ซัพพลายเชน และเครือข่ายบริการหลังการขาย แต่สำหรับ BYD การขยายฐานการผลิตอาจเป็นหนึ่งในทางออกของการแข่งขันที่รุนแรงในตลาดจีน

ตลาดรถยนต์จีนมีผู้ผลิตจำนวนมาก ทุกค่ายต้องแย่งลูกค้า รถรุ่นใหม่เปิดตัวเร็ว เทคโนโลยีเปลี่ยนเร็ว และที่สำคัญคือการแข่งขันด้านราคาที่รุนแรง

สงครามราคาช่วยกระตุ้นยอดขายได้ แต่ก็กดดันกำไรต่อคันของผู้ผลิตด้วย นี่จึงเป็นเหตุผลที่ตลาดต่างประเทศมีความสำคัญมากขึ้น โดย BYD ระบุว่าธุรกิจต่างประเทศสามารถทำกำไรได้ประมาณ 20,000 หยวน หรือเกือบ 3,000 ดอลลาร์ต่อรถหนึ่งคัน แม้บริษัทจะต้องลงทุนเพิ่มในเครือข่ายขายและโรงงานต่างประเทศก็ตาม

รถจีนกำลังเปลี่ยนตลาดโลก

BYD ไม่ใช่บริษัทเดียวที่เร่งขยายตลาดต่างประเทศ เพราะภาพรวมอุตสาหกรรมรถยนต์จีนกำลังเปลี่ยนไปเช่นกัน

ข้อมูลล่าสุดในเดือนสิงหาคมระบุว่า การส่งออกรถยนต์นั่งของจีนเพิ่มขึ้น 77.5% เมื่อเทียบกับปีก่อน ขณะที่ยอดขายรถยนต์นั่งในประเทศลดลง 23.7% และเป็นการลดลงต่อเนื่องเป็นเดือนที่ 11

ภาพนี้สะท้อนว่า รถยนต์จีนไม่ได้หายไปจากตลาด แต่กำลังเปลี่ยนสนามแข่งขัน จากการขายให้คนจีน ไปสู่การขายให้คนทั้งโลก

แล้วโลกจะเจออะไรจากการขยายตัวครั้งนี้?

สิ่งแรกที่ผู้ซื้อรถอาจได้เห็น คือการแข่งขันที่เข้มข้นขึ้น เมื่อรถยนต์จีนเข้าสู่ตลาดต่างประเทศมากขึ้น แบรนด์ญี่ปุ่น เกาหลี ยุโรป และอเมริกา ก็ต้องเร่งปรับตัว ทั้งการลดราคา เพิ่มอุปกรณ์ พัฒนาเทคโนโลยี และเปิดตัวรถยนต์ไฟฟ้ารุ่นใหม่ให้เร็วขึ้น

ผู้บริโภคอาจมีทางเลือกมากขึ้น และได้เห็นรถยนต์ที่มีเทคโนโลยีสูงขึ้นในราคาที่แข่งขันกันมากขึ้น แต่ในอีกด้าน ผู้ผลิตรถยนต์เดิมก็ต้องเผชิญแรงกดดันอย่างหนัก เพราะการแข่งขันครั้งนี้ไม่ได้วัดกันแค่ว่าใครขายถูกกว่า

ยังต้องแข่งกันเรื่องแบตเตอรี่ ซอฟต์แวร์ ปัญญาประดิษฐ์ ระบบช่วยขับ ต้นทุนการผลิต ซัพพลายเชน และความเร็วในการพัฒนารถรุ่นใหม่

ไทยอยู่ตรงไหนในเกม BYD บุกโลก?

สำหรับประเทศไทย เรื่องนี้ใกล้ตัวกว่าที่คิด เพราะไทยอยู่ในภูมิภาคเดียวกับตลาดที่รถยนต์จีนกำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว และยังเป็นฐานการผลิตรถยนต์สำคัญของภูมิภาค

การตั้งเป้าส่งออก 2.5 ล้านคันของ BYD จึงมีทั้งโอกาสและความท้าทายสำหรับไทย

โอกาสคือ หากไทยสามารถดึงดูดโรงงานและการลงทุนเข้ามาได้ ก็อาจเกิดการลงทุนใหม่ การจ้างงาน การขยายตัวของซัพพลายเออร์ รวมถึงธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับแบตเตอรี่ ชิ้นส่วนยานยนต์ อิเล็กทรอนิกส์ ซอฟต์แวร์ และบริการใหม่ ๆ

แต่ความท้าทายคือ หากไทยทำได้เพียงเป็นตลาดขายรถ เงินก้อนใหญ่จากการผลิต เทคโนโลยี และซัพพลายเชนอาจไม่ได้เข้ามาอยู่ในประเทศมากพอ

ดังนั้น คำถามสำคัญจึงไม่ใช่แค่ว่า

“ไทยจะขาย BYD ได้กี่คัน?”

แต่คือ...

“ไทยจะผลิตอะไรให้ BYD และอุตสาหกรรมรถยนต์จีนได้บ้าง?”

โครงสร้างพื้นฐานเบื้องหลังเป้าหมาย 2.5 ล้านคัน

สิ่งที่น่าจับตากว่าตัวเลข 2.5 ล้านคัน คือโครงสร้างธุรกิจที่ BYD กำลังสร้างขึ้นเพื่อรองรับเป้าหมายนี้

ทั้งโรงงานในต่างประเทศ กองเรือขนส่ง เครือข่ายขาย ศูนย์บริการ แบตเตอรี่ และสถานีชาร์จ

นอกจากนี้ BYD ยังตั้งเป้าขยายเครือข่ายสถานีชาร์จความเร็วสูงทั่วโลกให้ได้รวม 90,000 แห่งภายในสิ้นปี 2571 รวมถึงประมาณ 6,000 แห่งในต่างประเทศ

ทั้งหมดนี้สะท้อนว่า BYD ไม่ได้กำลังเตรียมตัวแค่เพื่อขายรถเพิ่ม แต่กำลังสร้างระบบนิเวศทางธุรกิจที่รองรับการเติบโตในระดับโลก

หากทำได้ตามเป้า การขยายตัวครั้งนี้อาจเปลี่ยนบทบาทของ BYD จากผู้ผลิตรถยนต์จีนที่เร่งส่งออก สู่บริษัทระดับโลกที่มีทั้งฐานการผลิต เครือข่ายการขาย และโครงสร้างพื้นฐานของตัวเองในหลายประเทศ

บทสรุป

BYD ตั้งเป้าขายรถยนต์นอกจีนมากกว่า 2.5 ล้านคันในปี 2570 จากยอดขายต่างประเทศเพียงประมาณ 45,000 คันในปี 2565 สะท้อนการขยายตัวที่รวดเร็ว ท่ามกลางตลาดรถยนต์จีนที่แข่งขันกันรุนแรง

การบุกตลาดโลกครั้งนี้ไม่ได้เปลี่ยนแค่กลยุทธ์ของ BYD แต่ยังส่งผลต่อทิศทางอุตสาหกรรมรถยนต์ทั่วโลก เพราะรถยนต์จีนกำลังก้าวขึ้นมาเป็นคู่แข่งสำคัญของผู้ผลิตจากหลายประเทศ

แล้ว BYD จะทำได้ตามเป้าหรือไม่? คนไทยจะเลือกซื้อรถยนต์แบรนด์จีนมากขึ้นแค่ไหน? และไทยจะได้ประโยชน์จากการขยายตัวครั้งนี้ในฐานะตลาด หรือสามารถก้าวขึ้นมาเป็นฐานการผลิตและซัพพลายเชนสำคัญได้ด้วย?