น้ำท่วมสะเทือนค้าขาย ตั้งแต่หน้าร้านถึงออนไลน์ ทำเงินสะดุดทั้งระบบ

ร้านค้าขายไม่ได้ รายได้หายทันที

สำหรับพ่อค้าแม่ค้ารายย่อย น้ำท่วมหมายถึงการต้องหยุดขายหรือเปิดร้านได้ไม่เต็มที่ โดยเฉพาะร้านที่อยู่ในพื้นที่น้ำท่วมสูง ตลาดสด ร้านอาหาร ร้านค้าริมถนน และร้านค้าที่ต้องพึ่งพาลูกค้าเดินทางเข้ามาซื้อสินค้า

แม้บางร้านยังสามารถเปิดขายผ่านช่องทางออนไลน์ได้ แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าจะขายได้เหมือนเดิม เพราะเมื่อพื้นที่ได้รับผลกระทบ การจัดส่งสินค้าก็ทำได้ยากขึ้น ต้นทุนขนส่งอาจเพิ่มขึ้น และบางเส้นทางอาจไม่สามารถเข้าถึงได้

รายได้ที่หายไปในแต่ละวันจึงไม่ได้กระทบแค่เจ้าของร้าน แต่ยังลามไปถึงลูกจ้าง ซัพพลายเออร์ และผู้ผลิตที่อยู่ในห่วงโซ่เดียวกัน

จากเดิมที่ “อยากซื้อ” กลายเป็น “ขอรอดูสถานการณ์ก่อน”

ขณะเดียวกัน ฝั่งผู้บริโภคเองก็ไม่ได้มีกำลังซื้อเหมือนในภาวะปกติ เมื่อครัวเรือนต้องเผชิญค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นจากน้ำท่วม ไม่ว่าจะเป็นค่าเดินทาง ค่าซ่อมแซมบ้าน ค่าอาหาร หรือค่าใช้จ่ายในการย้ายและดูแลทรัพย์สิน การซื้อสินค้าที่ไม่จำเป็นจึงถูกเลื่อนออกไปก่อน

แม้การซื้อขายผ่านช่องทางออนไลน์จะช่วยให้บางร้านยังสามารถเปิดรับออเดอร์ได้ แต่ปัญหาใหม่ที่ตามมาคือการขนส่ง เมื่อเส้นทางบางพื้นที่ได้รับผลกระทบจากน้ำท่วม การจัดส่งอาจล่าช้ากว่าปกติ ทำให้ลูกค้าบางส่วนเลือกชะลอการสั่งซื้อ เพราะไม่แน่ใจว่าสินค้าจะเดินทางมาถึงเมื่อใด

โดยเฉพาะสินค้าที่ต้องใช้ในชีวิตประจำวัน ผู้บริโภคอาจเลือกซื้อจากร้านใกล้บ้านแทนการสั่งออนไลน์ ขณะที่สินค้าที่ไม่เร่งด่วนก็อาจถูกเลื่อนการซื้อออกไปก่อน

ทรัพย์สินพัง เงินต้องเปลี่ยนไปใช้เพื่อ “ซ่อม” มากกว่า “ซื้อ”

ผลกระทบที่หนักที่สุดสำหรับหลายครัวเรือนคือความเสียหายต่อทรัพย์สิน เพราะน้ำท่วมอาจทำให้รถยนต์ เครื่องใช้ไฟฟ้า เฟอร์นิเจอร์ เครื่องมือทำมาหากิน และสินค้าคงคลังได้รับความเสียหาย เงินก้อนหนึ่งที่เดิมอาจนำไปใช้จ่ายเพื่อการบริโภค จึงต้องถูกนำมาใช้ซ่อมแซมหรือซื้อของทดแทน

ในมุมหนึ่ง การซ่อมแซมอาจทำให้ธุรกิจบางประเภทมีรายได้เพิ่มขึ้น เช่น ร้านซ่อมรถ ร้านเครื่องใช้ไฟฟ้า หรือวัสดุก่อสร้าง แต่ในภาพรวมสำหรับครัวเรือนที่ได้รับผลกระทบ เงินเหล่านี้ไม่ใช่การใช้จ่ายเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิต แต่เป็นค่าใช้จ่ายเพื่อให้กลับไปใช้ชีวิตและทำมาหากินได้ใกล้เคียงเดิม

น้ำท่วมรอบนี้ไม่ได้แค่ขายของยาก แต่ทำให้ลูกค้าหาย กำลังซื้อหาย

แม่ค้าออนไลน์ รายหนึ่งเล่าถึงสถานการณ์การค้าขายในช่วงน้ำท่วมว่า สิ่งที่ได้รับผลกระทบไม่ได้มีเพียงยอดขายที่ลดลง แต่ยังเป็นความไม่แน่นอนในการจัดส่งสินค้า เพราะบางพื้นที่รถขนส่งไม่สามารถเข้าไปส่งได้ตามปกติ ทำให้ต้องแจ้งลูกค้าให้รอ หรือบางครั้งต้องชะลอการรับออเดอร์

“ช่วงก่อนน้ำท่วมยอดขายยังพอไปได้ แต่พอเริ่มมีน้ำท่วม ลูกค้าก็เงียบลงอย่างเห็นได้ชัด หลายคนทักมาถามก่อนว่าส่งของได้ไหม จะถึงวันไหน เพราะกลัวพัสดุตกค้างหรือใช้เวลานาน บางคนก็เลือกที่จะยังไม่ซื้อ รอให้สถานการณ์ดีขึ้นก่อน”

นอกจากปัญหาด้านการขนส่งแล้ว กำลังซื้อของลูกค้าก็ลดลงอย่างชัดเจน เพราะหลายครอบครัวต้องนำเงินไปใช้กับค่าใช้จ่ายจำเป็น ทั้งอาหาร การเดินทาง การซ่อมแซมบ้าน รถยนต์ และทรัพย์สินที่เสียหายจากน้ำท่วม

แม่ค้าออนไลน์รายนี้ยอมรับว่า สิ่งที่ทำให้รู้สึกหนักใจที่สุดคือไม่รู้ว่าสถานการณ์จะกลับมาเป็นปกติเมื่อไร เพราะแม้น้ำจะลด แต่กว่าลูกค้าจะกลับมามีกำลังซื้อและระบบขนส่งจะกลับมาเดินได้เต็มที่ อาจต้องใช้เวลาอีกระยะ