ไขข้อสงสัย ทำไม “น้ำเหนือเริ่มลด” แต่เขื่อนเจ้าพระยายังต้องเพิ่มการระบายน้ำ

“น้ำเหนือเริ่มลด” แต่เขื่อนเจ้าพระยายังต้องเพิ่มการระบาย?

แม้น้ำทางตอนเหนือจะเริ่มลดระดับลง แต่เขื่อนเจ้าพระยายังจำเป็นต้องทยอยเพิ่มการระบายน้ำ เนื่องจากมวลน้ำที่สะสมก่อนหน้านี้ยังคงใช้เวลาเดินทางมาสมทบอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้น้ำเหนือเขื่อนอยู่ในระดับสูง ขณะเดียวกัน การกระจายน้ำเข้าพื้นที่ชลประทานสองฝั่งก็มีข้อจำกัดจากปริมาณน้ำค้างทุ่งและฝนในพื้นที่ กรมชลประทานจึงต้องบริหารจัดการด้วยการหน่วงน้ำและทยอยระบายลงสู่ท้ายเขื่อนอย่างเป็นขั้นตอน เพื่อรักษาสมดุล ลดความเสี่ยงท่วมขังพื้นที่เหนือเขื่อน และควบคุมผลกระทบต่อพื้นที่ตอนล่างที่มีปัจจัยเรื่องน้ำทะเลหนุนร่วมด้วย 

ข้อมูลจากกรมชลประทาน ได้อธิบายถึงสาเหตุที่ว่า ทำไม “น้ำเหนือเริ่มลด” แต่เขื่อนเจ้าพระยายังต้องเพิ่มการระบาย? โดยมีรายละเอียดดังนี้

น้ำแต่ละจุดไม่ได้ขึ้น–ลงพร้อมกัน

ฝนที่ตกในพื้นที่ตอนบนทำให้น้ำในแม่น้ำปิงและแม่น้ำน่าน ซึ่งรับน้ำจากแม่น้ำยม เพิ่มขึ้น ก่อนมารวมกันเป็นแม่น้ำเจ้าพระยาที่จังหวัดนครสวรรค์ แล้วไหลลงมายังเขื่อนเจ้าพระยา แม้ขณะนี้น้ำตอนบนบางจุดเริ่มลดลง แต่มวลน้ำที่ไหลลงมาก่อนหน้านั้นยังต้องใช้เวลาเดินทาง จึงไม่ได้หมายความว่าน้ำที่มาถึงเขื่อนเจ้าพระยาจะลดลงทันที

กรมชลฯ หน่วงน้ำและกระจายน้ำตามศักยภาพ

กรมชลประทานบริหารระดับน้ำเหนือเขื่อนเพื่อช่วยหน่วงน้ำ ควบคู่กับการรับน้ำเข้าระบบชลประทานทั้งฝั่งตะวันออกและฝั่งตะวันตกตามศักยภาพ เพื่อลดปริมาณน้ำที่ต้องไหลผ่านเขื่อนลงสู่พื้นที่ท้ายเขื่อน โดยต้องเฝ้าระวังผลกระทบต่อพื้นที่เหนือเขื่อนควบคู่กัน

สองฝั่งมีข้อจำกัดในการรับน้ำ

การรับน้ำเข้าระบบชลประทานต้องพิจารณาทั้งฝน น้ำที่มีอยู่ในระบบ และความสามารถในการระบายของแต่ละพื้นที่ จึงไม่สามารถเพิ่มการรับน้ำได้โดยไม่มีข้อจำกัด