กรุงเทพฯ เสี่ยงจมน้ำ หนีน้ำท่วมไปไหนดี? เปิด 6 จังหวัดน่าย้ายไปอยู่!

ดร.สนธิ คชวัฒน์ นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก Sonthi Kotchawat เกี่ยวกับน้ำท่วมกรุงเทพฯ ระยะยาว ควรย้ายไปอยู่ที่ไหน? เปิด 6 จังหวัดทางเลือก เลี่ยงความเสี่ยงน้ำท่วมในอนาคต
ท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับสถานการณ์น้ำท่วมในกรุงเทพมหานครและพื้นที่ลุ่มเจ้าพระยา รวมถึงผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและระดับน้ำทะเลที่เพิ่มสูงขึ้น การเลือกทำเลที่อยู่อาศัยในระยะยาวจึงกลายเป็นประเด็นสำคัญ โดยเฉพาะผู้ที่กำลังวางแผนซื้อที่ดิน สร้างบ้าน หรือย้ายถิ่นฐานในช่วง 10–30 ปีข้างหน้า ระหว่างปี 2573–2593 เพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยงจากน้ำท่วมในอนาคต
สรุปข่าว
ดร.สนธิ คชวัฒน์ นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก Sonthi Kotchawat เกี่ยวกับน้ำท่วมกรุงเทพฯ ระยะยาว ควรย้ายไปอยู่ที่ไหน? เปิด 6 จังหวัดทางเลือก เลี่ยงความเสี่ยงน้ำท่วมในอนาคต
ท่ามกลางความกังวลเกี่ยวกับสถานการณ์น้ำท่วมในกรุงเทพมหานครและพื้นที่ลุ่มเจ้าพระยา รวมถึงผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและระดับน้ำทะเลที่เพิ่มสูงขึ้น การเลือกทำเลที่อยู่อาศัยในระยะยาวจึงกลายเป็นประเด็นสำคัญ โดยเฉพาะผู้ที่กำลังวางแผนซื้อที่ดิน สร้างบ้าน หรือย้ายถิ่นฐานในช่วง 10–30 ปีข้างหน้า ระหว่างปี 2573–2593 เพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยงจากน้ำท่วมในอนาคต
หลักการสำคัญในการเลือกพื้นที่อยู่อาศัย คือ การพิจารณาระดับความสูงของพื้นที่จากระดับน้ำทะเล โดยมีข้อเสนอให้เลือกพื้นที่ที่มีความสูงตั้งแต่ 50 เมตรขึ้นไป เพื่อลดความเสี่ยงจากปัญหาน้ำทะเลหนุนสูงและผลกระทบจากภาวะโลกร้อน ซึ่งอาจทำให้พื้นที่ลุ่มต่ำบางแห่งเผชิญปัญหาน้ำท่วมรุนแรงขึ้นในอนาคต อย่างไรก็ตาม ระดับความสูงเพียงอย่างเดียวไม่สามารถรับประกันความปลอดภัยจากน้ำท่วมได้ทั้งหมด
นอกจากนี้ ยังต้องวิเคราะห์เส้นทางน้ำและระบบลุ่มน้ำในพื้นที่ โดยควรหลีกเลี่ยงที่ดินลุ่มต่ำริมแม่น้ำ คลองธรรมชาติ และพื้นที่ที่เป็นทางผ่านของน้ำหลาก หรือ Floodway แม้ถนนสายหลักจะไม่เคยเกิดน้ำท่วม แต่พื้นที่ภายในซอยลึกหรือบริเวณใกล้ทางน้ำอาจยังมีความเสี่ยงสูง โดยมีข้อเสนอให้พิจารณาพื้นที่ที่อยู่ห่างจากลำน้ำสายหลักอย่างน้อย 2–5 กิโลเมตร ควบคู่กับการตรวจสอบลักษณะภูมิประเทศจริง
อีกหนึ่งปัจจัยสำคัญ คือ การหลีกเลี่ยงพื้นที่ท้ายเขื่อนและพื้นที่ลุ่มน้ำที่มีความเสี่ยงน้ำหลาก โดยเฉพาะลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง ซึ่งครอบคลุมพื้นที่ริมแม่น้ำและลำคลองในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ปทุมธานี นนทบุรี นครนายก และกรุงเทพมหานคร ที่อาจได้รับผลกระทบจากปริมาณน้ำเหนือและการระบายน้ำในช่วงฤดูฝน
ก่อนตัดสินใจซื้อที่ดิน ควรตรวจสอบข้อมูลน้ำท่วมย้อนหลังอย่างน้อย 10–15 ปี ผ่านแผนที่พื้นที่น้ำท่วมซ้ำซากและข้อมูลภูมิสารสนเทศจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ หรือ GISTDA เพื่อประเมินประวัติการเกิดน้ำท่วมในแต่ละพื้นที่ รวมถึงสอบถามประชาชนในท้องถิ่นเกี่ยวกับระดับน้ำท่วมและระยะเวลาการระบายน้ำหลังฝนตกหนัก
ขณะเดียวกัน การเลือกที่อยู่อาศัยต้องคำนึงถึงความปลอดภัยและคุณภาพชีวิตในระยะยาว โดยควรเป็นพื้นที่ดอนที่สามารถเข้าถึงสิ่งอำนวยความสะดวกได้อย่างสะดวก ทั้งโรงพยาบาลขนาดใหญ่ ตลาด ห้างสรรพสินค้า ภายในระยะขับรถประมาณ 15–20 นาที รวมถึงมีถนนสายหลัก สนามบิน และระบบสาธารณูปโภคที่ครอบคลุม ทั้งไฟฟ้า ประปา และอินเทอร์เน็ต
สำหรับพื้นที่ที่ถูกเสนอให้เป็นทางเลือกในการอยู่อาศัยระยะยาว มีทั้งหมด 6 จังหวัด ได้แก่
1. จังหวัดอุดรธานี อำเภอเมืองอุดรธานี
เป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจของภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน มีความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐาน ทั้งสนามบิน โรงพยาบาล และห้างสรรพสินค้าขนาดใหญ่ อีกทั้งมีหลายพื้นที่ที่ไม่ได้เผชิญปัญหาน้ำท่วมรุนแรงเป็นประจำ และมีความเสี่ยงจากแผ่นดินไหวค่อนข้างต่ำ จึงเป็นหนึ่งในทางเลือกสำหรับการอยู่อาศัยระยะยาว
2. จังหวัดเพชรบูรณ์ อำเภอเมืองเพชรบูรณ์และอำเภอเขาค้อ
เป็นพื้นที่ที่มีภูมิประเทศสูงกว่าระดับน้ำทะเล โดยมีการอ้างถึงระดับความสูงเฉลี่ยมากกว่า 116 เมตร ทำให้ไม่มีความเสี่ยงโดยตรงจากน้ำทะเลหนุนสูง อีกทั้งยังมีสภาพอากาศที่เหมาะกับการพักผ่อน โดยเฉพาะพื้นที่เขาค้อ และมีค่าครองชีพที่ไม่สูงมากเมื่อเทียบกับเมืองใหญ่ อย่างไรก็ตาม ยังต้องพิจารณาความเสี่ยงจากน้ำป่าไหลหลากและดินถล่มในพื้นที่ลาดชัน
3. จังหวัดเชียงใหม่ อำเภอเมืองเชียงใหม่และอำเภอสันทราย
เป็นอีกหนึ่งพื้นที่ที่ถูกเสนอให้เหมาะกับการอยู่อาศัยและการพักผ่อนหลังเกษียณ เนื่องจากมีสิ่งอำนวยความสะดวกครบครัน ทั้งโรงพยาบาล มหาวิทยาลัย และห้างสรรพสินค้า โดยควรเลือกทำเลที่ตั้งอยู่บนพื้นที่สูงหรือเนิน และหลีกเลี่ยงพื้นที่ลุ่มต่ำใกล้แม่น้ำปิง รวมถึงจุดที่เคยเกิดน้ำล้นตลิ่ง เนื่องจากบางพื้นที่ของเชียงใหม่ยังมีประวัติน้ำท่วมรุนแรง
4. จังหวัดชลบุรี อำเภอเมืองชลบุรีและเขตเทศบาลเมืองแสนสุข
แม้เป็นจังหวัดชายฝั่งทะเล แต่ภูมิประเทศบางส่วนมีลักษณะเป็นเนินสูงสลับกับที่ราบ จึงมีพื้นที่ที่สามารถพิจารณาเป็นทางเลือกในการอยู่อาศัยระยะยาวได้ ประกอบกับความพร้อมด้านโครงสร้างพื้นฐานของเมืองอุตสาหกรรมและการท่องเที่ยว ทั้งโรงพยาบาลชั้นนำ ห้างสรรพสินค้า มหาวิทยาลัย และแหล่งท่องเที่ยวริมทะเล อย่างไรก็ตาม จำเป็นต้องตรวจสอบความเสี่ยงน้ำท่วมขังและน้ำทะเลหนุนเป็นรายพื้นที่
5. จังหวัดนครราชสีมา อำเภอเมืองนครราชสีมาและอำเภอปากช่อง
เป็นพื้นที่ที่มีความเจริญทางเศรษฐกิจสูงและมีสิ่งอำนวยความสะดวกครบครัน ทั้งโรงพยาบาล ศูนย์การค้า และเส้นทางคมนาคมหลัก หากเลือกทำเลที่เป็นโคกหรือเนินสูง โดยหลีกเลี่ยงพื้นที่ร่องน้ำและแนวตลิ่งเดิม ก็อาจช่วยลดความเสี่ยงน้ำท่วมในระยะยาวได้ แต่ยังต้องตรวจสอบประวัติน้ำท่วมในแต่ละชุมชนอย่างละเอียด
6. จังหวัดลำพูน อำเภอเมืองลำพูนและอำเภอป่าซาง
เป็นอีกหนึ่งทางเลือกสำหรับผู้ที่ต้องการอยู่อาศัยในเมืองที่ค่อนข้างเงียบสงบ มีสิ่งอำนวยความสะดวกพื้นฐานครบถ้วน และสามารถเดินทางเชื่อมต่อกับจังหวัดเชียงใหม่ได้สะดวก โดยมีบางพื้นที่ที่มีประวัติน้ำท่วมขังค่อนข้างน้อย อย่างไรก็ตาม ควรหลีกเลี่ยงพื้นที่ลุ่มต่ำและบริเวณใกล้ลำน้ำที่อาจได้รับผลกระทบจากน้ำหลาก
ทั้งนี้ การเลือกย้ายที่อยู่อาศัยเพื่อหลีกเลี่ยงน้ำท่วมในอนาคต ไม่ควรพิจารณาเพียงชื่อจังหวัดหรือระดับความสูงจากน้ำทะเลเท่านั้น แต่ต้องประเมินลักษณะภูมิประเทศ เส้นทางน้ำ ประวัติอุทกภัย และความพร้อมของระบบระบายน้ำในระดับตำบลหรือแปลงที่ดินด้วย เนื่องจากแม้แต่จังหวัดที่ตั้งอยู่บนพื้นที่สูง ก็ยังสามารถเผชิญน้ำท่วมฉับพลัน น้ำป่าไหลหลาก หรือดินถล่มได้
การวางแผนเลือกทำเลที่อยู่อาศัยตั้งแต่วันนี้ จึงเป็นอีกหนึ่งแนวทางในการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เพื่อเพิ่มความปลอดภัยและสร้างความมั่นคงในการดำรงชีวิตในระยะยาว
ที่มาข้อมูล : เฟซบุ๊ก Sonthi Kotchawat
ที่มารูปภาพ : NASA
