“สี จิ้นผิง” จ่อเยือนสหรัฐฯ ต้องจับตาเรื่องอะไรบ้าง?

2. สงคราม AI

หนึ่งในประเด็นที่กำลังได้รับความสนใจมากขึ้น คือการแข่งขันด้าน AI ระหว่างสองมหาอำนาจ เพราะในขณะที่สหรัฐฯ และจีนแข่งกันเพื่อเป็นผู้นำด้านเทคโนโลยี AI ทั้งสองประเทศก็มีความกังวลว่า AI ที่อยู่ในมือของอีกฝ่าย อาจถูกนำไปใช้จนส่งผลกระทบต่อความมั่นคงของประเทศ

ฝ่ายสหรัฐฯ ต้องการหารือเรื่องความปลอดภัยของ AI, เซมิคอนดัคเตอร์, การเข้าถึงโมเดลทรัพย์สินทางปัญญา, ความมั่นคงทางไซเบอร์ และข้อจำกัดการใช้ AI ทางทฟาร ขณะที่จีนเองมองว่า ข้อเสนอของสหรัฐฯ บางส่วนไม่ได้มีเป้าหมายเพียงลดความเสี่ยงจาก AI แต่ยังอาจ “จำกัดความสามารถของจีนในการพัฒนาเทคโนโลยีของตนเองด้วย”

โดยเฉพาะในช่วงที่จีนกำลังลดช่องว่างทางเทคโนโลยีกับสหรัฐฯ ทำให้การแข่งขันด้าน AI ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องเศรษฐกิจและเทคโนโลยี แต่เชื่อมโยงกับ ความมั่นคงและภูมิรัฐศาสตร์ ด้วย

นี่จึงเป็นโจทย์ที่ซับซ้อน เพราะทั้งสองฝ่ายต้องการ “ลดความเสี่ยงจาก AI” ในเวลาเดียวกับที่ต่างฝ่ายต่างก็ไม่ต้องการเปิดช่องให้อีกฝ่ายได้เปรียบในการแข่งขัน

ก่อนการประชุมสุดยอด สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ และเหอ ลี่เฟิง รองนายกรัฐมนตรีจีน ได้หารือกันที่นครนิวยอร์ก โดยนำประเด็น AI เข้ามาอยู่ในกรอบการหารือทางเศรษฐกิจด้วย

แต่ยังไม่มีสัญญาณว่าการประชุมทรัมป์–สีครั้งนี้จะนำไปสู่ “ข้อตกลงใหญ่” ด้าน AI จุดที่มีโอกาสหาจุดร่วมกันได้มากที่สุดอาจเป็นเพียง การวางมาตรการป้องกันความเสี่ยงและสร้างช่องทางสื่อสาร เพื่อไม่ให้การแข่งขันด้าน AI ลุกลามไปสู่ปัญหาความมั่นคง

3. ไต้หวัน

การเจอกันครั้งก่อนที่กรุงปักกิ่ง ทรัมป์บอกกับนักข่าวว่า ปธน.สี ได้ถามย้ำเขาหลายครั้งเกี่ยวกับไต้หวัน รวมถึงเรื่องที่สหรัฐฯ จะขายอาวุธให้กับไต้หวัน และนโยบายการปกป้องไต้หวันของสหรัฐฯ .. แต่ภายหลังการคุยกันครั้งนี้ ผู้นำสหรัฐฯ ระบุว่า ข้อตกลงการขายอาวุธมูลค่า 14,000 ล้านดอลลาร์ หรือกว่า 4.6 แสนล้านบาท ให้ไต้หวันนั้นคือ “เครื่องมือต่อรองกับจีน”

และการต่อรองครั้งนั้นอาจได้ผล เพราะจีนได้สั่งซื้อเครื่องบินโบอิงหลายสิบลำ รวมถึงผลิตภัณฑ์การเกษตรจากสหรัฐฯ พร้อมคำมั่นที่จะมีมาตรการคุมเข้มส่วนประกอบของ “เฟนทานิล” ที่ทำให้เกิดวิกฤตคนติดยาในสหรัฐฯ อีกด้วย

การเจอกันครั้งนี้ จึงคาดว่า สหรัฐฯ จะยังคงเลื่อนการประกาศจำหน่ายแพกเกจอาวุธนี้ให้กับไต้หวันออกไปอีก จนกว่าจะเสร็จสิ้นการประชุมสุดยอดผู้นำเอเปคในเมืองเสิ่นเจิ้นในเดือนพฤศจิกายนนี้

ดังนั้น ประเด็นสำคัญของสหรัฐฯ อาจเน้นไปที่การเจรจาการค้าเป็นอันดับต้น ๆ แต่สำหรับจีนแล้ว ท่าทีของสหรัฐฯ ต่อประเด็นเรื่อง “ไต้หวัน” อาจเป็นกุญแจสำคัญของการรเจรจา

4. อิหร่าน

สหรัฐฯ มองว่า “จีน” อาจมีความสามารถในการเพิ่มแรงกดดันไปยังอิหร่านให้ยุติสงครามที่ดำเนินอยู่ ที่เป็นตัวฉุดให้คะแนนนิยมในตัวทรัมป์ดำดิ่งลงสู่จุดต่ำสุดในเส้นทางการเมืองของเขา

แต่ดูเหมือนสี จิ้นผิง จะไม่สนใจที่จะเพิ่มแรงกดดันไปยังอิหร่านแต่อย่างใด โดยก่อนหน้านี้ สำนักข่าวรอยเตอร์สรายงานว่า จีนได้ขายสินค้าให้อิหร่านมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์ ผ่านการหลบเลี่ยงการคว่ำบาตร แต่กระทรวงต่างประเทศจีนชี้ว่า ไม่มีการดำเนินการเช่นนั้น 

5. ผู้บริหารบริษัทเทค, EV อาจเข้าร่วม

การเจอกันที่กรุงปักกิ่งเมื่อ 4 เดือนก่อน ทรัมป์ได้ขนทัพ CEO บริษัทยักษ์ใหญ่ของสหรัฐฯ ร่วมเที่ยวบิน Air Force One ไปด้วย รวมถึงการแวะรับเจนเซ่น หวง CEO ของ Nvidia ระหว่างทาง

การเยือนสหรัฐฯ ครั้งนี้ของผู้นำจีน จึงคาดว่า อาจมีการนำทัพผู้บริหารของบริษัทเทคยักษ์ใหญ่ของจีน, บริษัทรถยนต์ไฟฟ้า และบริษัทด้านอวกาศร่วมทรัปไปด้วย เช่น BYD, Xiaomi, Innolight 

Reuters ระบุว่า ความคาดหวังต่อความคืบหน้าครั้งใหญ่ยังอยู่ในระดับต่ำ ขณะที่นักวิเคราะห์บางส่วนมองว่า สำหรับการประชุมครั้งนี้ เพียงการรักษาข้อตกลงพักรบทางการค้า เปิดช่องทางเจรจา และป้องกันไม่ให้ความสัมพันธ์ถอยกลับไปสู่การเผชิญหน้ารุนแรง ก็อาจถือเป็นผลลัพธ์ที่มีความหมายแล้ว