ศาลจีนสั่งจำคุก "ฮุย กา หยาน" ผู้ก่อตั้ง Evergrande ต้นตอวิกฤตอสังหาฯ จีน

Evergrande จากดาวรุ่ง สู่ดาวร่วง

บริษัท Evergrande เคยเป็นบริษัทนักพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ที่เติบโตเร็วที่สุดของจีน แต่ล่มสลายลงในปี 2021 หลังจากที่เป็นหนี้มากถึง 3 แสนล้านดอลลาร์ หรือเกือบ 10 ล้านล้านบาท จนสร้างแรงสั่นสะเทือนต่อระบบการเงินของจีน และเผยให้เห็น “จุดเปราะบางของเศรษฐกิจจีน” โดยเฉพาะการพึ่งพาภาคอสังหาริมทรัพย์เป็นเครื่องยนต์สำคัญในการขับเคลื่อนการเติบโตทางเศรษฐกิจ  

ที่ผ่านมา ไม่เคยมีบริษัทใดที่มีบทบาทต่อการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของตลาดอสังหาริมทรัพย์จีนได้มากเท่ากับ Evergrande มาก่อน ทำให้การล่มสลายของบริษัท ถือเป็นจุดเริ่มต้นของวิกฤตอสังหาริมทรัพย์ที่ยืดเยื้อ ที่ผลกระทบยังลุกลามมาถึงปัจจุบัน

Evergrande ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี 1996 ในเมืองกวางโจว ทางตอนใต้ของจีน ในช่วงที่จีนกำลังขยายเมือง และเคลื่อนย้ายผู้คนจากชนบทเข้าสู่เมืองต่าง ๆ  โดยความสำเร็จของบริษัทในช่วงเวลานั้น ทำให้นายฮุยกลายเป็นหนึ่งในบุคคลที่มั่งคั่งที่สุดของจีน และเขายังขยายอาณาจักรอสังหาริมทรัพย์ของตนเองออกไปอีก รวมถึงการตั้งทีมฟุตบอล และก่อตั้งบริษัทผลิตรถยนต์ไฟฟ้า

บริษัทอสังหาฯ ที่มีหนี้สูงที่สุดในโลก

แต่ในปี 2020 จีนเริ่มแสดงความกังวลถึงการเติบโตอย่างรวดเร็วของภาคอสังหาฯ ว่าจะส่งผลกระทบต่อระบบการเงินของประเทศ เนื่องจากภาคอสังหาฯ ของจีนโตเร็ว และใหญ่มากอย่างที่ไม่เคยปรากฎที่ใดบนโลก ความกังวลเริ่มมากขึ้นเพราะเหล่าผู้พัฒนาอสังหาฯ เช่น Evergrande ได้กู้เงินมหาศาลจากรัฐบาลท้องถิ่น และธนาคารต่าง ๆ  ทำให้รัฐบาลต้องประกาศจำกัดการสร้าง ด้วยการจำกัดปริมาณหนี้ ทำให้ผู้พัฒนาอสังหาฯ สามารถกู้ยืมได้อย่างจำกัด ส่งผลให้บริษัทที่มีหนี้มหาศาลอยู่ก่อนแล้วอย่าง Evergrande ไม่สามารถหาเงินทุนใหม่ได้เพียงพอสำหรับนำมาใช้ดำเนินธุรกิจต่อไป 

เหตุนี้เอง ทำให้ Evergrande ล่มสลายในปี 2021 จากบริษัทที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นสัญลักษณ์ของยุครุ่งเรืองของตลาดอสังหาฯ จีน ก่อนจะกลายมาเป็นบริษัทอสังหาริมทรัพย์ที่มีหนี้สินมากที่สุดในโลก โดยตัวเลขในเดือนมิถุนายน 2023 พบว่าบริษัทมีหนี้สินรวมถึง 332,000 ล้านดอลลาร์ หรือร่วม 10 ล้านล้านบาท 

เอ็ดเวิร์ด ชาน ผู้อำนวยการ S&P บริษัทจัดอันดับความน่าเชื่อถือทางการเงินระดับโลก ระบุว่า “ปัญหาของ Evergrande ในปี 2021 ถือเป็นสัญญาณของจุดจบโมเดลธุรกิจ ‘3 สูง’ (3 Highs) ของบริษัทพัฒนาอสังหาริมทรัพย์จีน ซึ่งประกอบด้วย หนี้สูง, เลเวอเรจสูง (การใช้เงินกู้), การหมุนเวียนสินทรัพย์สูง” พร้อมชี้ว่า คำตัดสินต่อนายฮุย ไม่น่าจะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อตลาดอสังหาฯ ของจีนเพิ่มเติมจากที่เกิดขึ้นแล้ว