ศึกสหรัฐฯ–จีน บีบ "Microsoft" ปิดสำนักงาน 15 แห่ง

Microsoft ยังให้ลูกค้าองค์กรจีนเข้าถึงโมเดลปัญญาประดิษฐ์จากผู้พัฒนาตะวันตกผ่าน Azure รวมถึงเทคโนโลยีจาก OpenAI ซึ่งไม่ได้ให้บริการโดยตรงในจีน ทำให้ธุรกิจสนับสนุนบริษัทจีนออกสู่ตลาดโลก กลายเป็นรายได้ที่เกี่ยวข้องกับจีนส่วนใหญ่ของ Microsoft แม้ยังมีสัดส่วนไม่มากเมื่อเทียบกับธุรกิจทั่วโลก

ด้านธุรกิจภาครัฐกลับเผชิญแรงกดดันมากขึ้น นับตั้งแต่ปี 2017 จีนเดินหน้าส่งเสริมซอฟต์แวร์และระบบปฏิบัติการที่พัฒนาภายในประเทศ โดยให้เหตุผลด้านความมั่นคงและความปลอดภัย แม้ Microsoft จะพัฒนา Windows 10 รุ่นพิเศษสำหรับหน่วยงานรัฐบาลจีน แต่ยังไม่ได้รับการใช้งานแพร่หลายตามเป้าหมาย

การตรวจสอบคู่มือจัดซื้อระบบคอมพิวเตอร์ของรัฐบาลจีน 6 ฉบับ ซึ่งเผยแพร่ระหว่างเดือนธันวาคม 2023 ถึงเดือนพฤษภาคม 2026 พบว่า 5 ฉบับไม่ได้แนะนำผลิตภัณฑ์ของ Microsoft ส่วนอีกฉบับอนุญาตให้ใช้ Windows 10 China Government Edition แต่ต้องอยู่ภายใต้เงื่อนไขการบริหารเพิ่มเติม

ขณะเดียวกัน มาตรการควบคุมการส่งออกชิปและเทคโนโลยี AI ของสหรัฐฯ ยังจำกัดการเข้าถึงเทคโนโลยีขั้นสูงของวิศวกร Microsoft ในจีน บริษัทจึงย้ายบุคลากรบางส่วน และขยายห้องปฏิบัติการวิจัยไปยังแวนคูเวอร์ สิงคโปร์ และโตเกียว

ในปี 2024 Microsoft เสนอให้วิศวกรระดับสูงประมาณ 1,000 คนย้ายออกจากจีน แต่มีเพียงราวหนึ่งในสามที่ตอบรับ ขณะที่บุคลากรอาวุโสจำนวนหนึ่งเลือกย้ายไปทำงานกับมหาวิทยาลัยและบริษัทเทคโนโลยีของจีนแทน

แม้ตลาด AI จะช่วยให้ Microsoft ยังรักษาช่องทางธุรกิจในจีนได้ แต่ความยั่งยืนยังมีคำถาม เพราะโมเดล AI ของจีน เช่น Kimi กำลังพัฒนาเร็วและมีต้นทุนต่ำกว่า จึงอาจลดความจำเป็นที่บริษัทจีนต้องพึ่งพา Azure และเทคโนโลยีตะวันตก

สถานการณ์นี้สะท้อนว่า Microsoft ไม่ได้ถอนตัวจากจีนอย่างเต็มรูปแบบ แต่กำลังเปลี่ยนจากการรุกตลาดภายในประเทศ ไปสู่บทบาทผู้ให้บริการเทคโนโลยีแก่บริษัทจีนที่ต้องการแข่งขันในตลาดโลก ท่ามกลางเส้นแบ่งทางเทคโนโลยีระหว่างสองมหาอำนาจที่ชัดเจนขึ้นทุกขณะ