คดี “สมีโชติ” สะเทือนเงินบริจาค 34,000 ล้าน สรรพากรเร่งอุดช่องโหว่ “วัด-มูลนิธิ”

e-Donation เงินบริจาคปีเดียว 34,000 ล้านบาท

ขนาดของเงินบริจาคในประเทศไทยสะท้อนผ่านข้อมูล e-Donation โดยปัจจุบันมีศาสนสถานทุกศาสนาเข้าสู่ระบบแล้วประมาณ 46,000 แห่ง ในจำนวนนี้เป็นวัดพุทธประมาณ 43,000 แห่ง จากวัดทั่วประเทศราว 45,000 แห่ง

ขณะที่ปี 2568 มียอดเงินบริจาคผ่านระบบ e-Donation รวมประมาณ 34,000 ล้านบาท ครอบคลุมไม่เฉพาะวัด แต่รวมถึงศาสนสถาน โรงเรียน โรงพยาบาล มูลนิธิ และสมาคม ส่วนปี 2569 ยอดสะสม 11 เดือนอยู่ที่ประมาณ 23,000 ล้านบาท

ดังนั้น ตัวเลข 34,000 ล้านบาท ไม่ใช่ยอดเงินบริจาคให้วัดเพียงอย่างเดียว แต่เป็นมูลค่าเงินบริจาคผ่าน e-Donation ทั้งระบบ ซึ่งสะท้อนว่าเงินบริจาคเป็นเม็ดเงินขนาดใหญ่ และทำให้ระบบติดตามเส้นทางเงินมีความสำคัญมากขึ้น

22 ก.ย. สรรพากรถกสำนักพุทธ อุดช่องโหว่เงินวัด

ล่าสุด กรมสรรพากรนัดหารือกับ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติในวันที่ 22 กันยายน 2569 เพื่อสร้างความเข้าใจเรื่องหน้าที่ทางภาษีของวัด การใช้ระบบ e-Donation และเพิ่มความรัดกุมในการตรวจสอบ

ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 เป็นต้นมา การบริจาคให้องค์การสาธารณกุศลที่ผู้บริจาคต้องการนำไปใช้สิทธิลดหย่อนภาษี ต้องดำเนินการผ่านระบบ e-Donation ทำให้ข้อมูลสามารถเชื่อมเข้าสู่ระบบภาษีและตรวจสอบธุรกรรมได้มากขึ้น 

คดีสมีโชติ จุดเปลี่ยนธรรมาภิบาล “เงินทำบุญ”

คดีสมีโชติจึงไม่ได้กระทบเพียงความเชื่อมั่นต่อการบริหารเงินของวัดแห่งหนึ่ง แต่กำลังทำให้เกิดคำถามใหญ่ขึ้นว่า เงินบริจาคหลายหมื่นล้านบาทในแต่ละปีควรมีระบบกำกับและตรวจสอบอย่างไร

การนำวัดเข้าสู่ e-Donation เกือบทั้งหมดถือเป็นก้าวสำคัญ แต่โจทย์หลังจากนี้อยู่ที่การเชื่อมโยงข้อมูลระหว่าง วัด มูลนิธิ หน่วยงานกำกับ และระบบภาษี เพื่อให้สามารถติดตามได้ว่าเงินบริจาคเข้าที่ใด และแยกออกจากรายได้ประเภทอื่นอย่างชัดเจน

หากการหารือระหว่างกรมสรรพากรกับสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาตินำไปสู่มาตรการที่เข้มขึ้น ผลจากคดีสมีโชติอาจกลายเป็น จุดเปลี่ยนของระบบธรรมาภิบาลเงินบริจาควัด จากการพึ่งพาความศรัทธาเป็นหลัก ไปสู่ระบบที่ความศรัทธาเดินคู่กับความโปร่งใสและการตรวจสอบเส้นทางเงิน