แฟลตดินแดง จากชุมชนเก่าแก่ สู่ปฏิบัติการกวาดบ้านกลางกรุง

Share on Line Share on Facebook Share on X
แฟลตดินแดง จากชุมชนเก่าแก่ สู่ปฏิบัติการกวาดบ้านกลางกรุง

แฟลตดินแดงเป็นหนึ่งในโครงการที่อยู่อาศัยสำหรับประชาชนรายได้น้อยที่มีประวัติยาวนานของกรุงเทพมหานคร จากพื้นที่รองรับขยะและทุ่งนาในอดีต พัฒนามาเป็นชุมชนเมืองขนาดใหญ่ ก่อนเข้าสู่แผนฟื้นฟูอาคารที่อยู่อาศัยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา

เดือนสิงหาคม 2569 ชื่อของแฟลตดินแดงกลับมาได้รับความสนใจอีกครั้ง หลังหน่วยงานภาครัฐตรวจพบความผิดปกติของการนำบุคคลต่างด้าวเข้าทะเบียนบ้านหลายแห่ง และขยายผลสู่ปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง” ตรวจสอบกระบวนการออกบัตรประจำตัวบุคคลไม่มีสัญชาติไทย หรือที่เรียกว่า “บัตรสีชมพู” โดยมีทั้งเจ้าหน้าที่รัฐ เจ้าบ้าน คนกลาง และนายหน้าถูกดำเนินคดีตามกระบวนการกฎหมาย

จากพื้นที่ทิ้งขยะ สู่แฟลตขนาดใหญ่ของกรุงเทพฯ

พื้นที่ดินแดงในอดีตส่วนหนึ่งเคยเป็นพื้นที่รองรับขยะมูลฝอยของเทศบาลนครกรุงเทพฯ รวมถึงพื้นที่ทุ่งนาของเอกชน ก่อนภาครัฐเวนคืนที่ดินในปี 2485

ปี 2494 กรมประชาสงเคราะห์เริ่ม “โครงการจัดสร้างอาคารสงเคราะห์บริเวณถนนดินแดง” เพื่อจัดหาที่อยู่อาศัยให้ประชาชนรายได้น้อย โดยระยะแรกเป็นบ้านไม้ ก่อนที่สภาพอาคารจะทรุดโทรมตามอายุการใช้งาน ประกอบกับการพัฒนาโครงข่ายถนนในพื้นที่ ทำให้ภาครัฐวางแผนเปลี่ยนรูปแบบเป็นอาคารพักอาศัยแบบแฟลต

การก่อสร้างแฟลตดินแดงเริ่มขึ้นในปี 2506 ในสมัยรัฐบาลจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ และดำเนินการต่อเนื่องในสมัยจอมพลถนอม กิตติขจร ภายใต้โครงการพัฒนาที่อยู่อาศัยสำหรับประชาชนรายได้น้อย

โครงการชุดแรกมีห้องพักประมาณ 5,000 หน่วย และมีการก่อสร้างเพิ่มเติมต่อเนื่องจนถึงปี 2517 ก่อนที่การเคหะแห่งชาติจะเข้ามารับผิดชอบดูแลภายหลังการจัดตั้งหน่วยงานในช่วงปี 2515-2516

ชุมชนเมืองอายุกว่า 60 ปี เข้าสู่แผนฟื้นฟู

ตลอดระยะเวลากว่า 6 ทศวรรษ พื้นที่แฟลตดินแดงพัฒนาเป็นชุมชนขนาดใหญ่ใจกลางกรุงเทพฯ มีทั้งที่พักอาศัย ร้านค้า ร้านอาหาร และกิจกรรมทางเศรษฐกิจของชุมชน

ข้อมูล ณ วันที่ 15 ตุลาคม 2566 ระบุว่า พื้นที่มีประชากรประมาณ 109,970 คน ขณะที่ผู้อยู่อาศัยจำนวนมากประกอบอาชีพค้าขาย รับจ้างทั่วไป และขับรถรับจ้าง โดยมีรายได้ส่วนใหญ่ต่ำกว่า 15,000 บาทต่อเดือน

เมื่ออาคารเดิมมีอายุใช้งานกว่า 56-60 ปี การเคหะแห่งชาติจึงดำเนิน “โครงการฟื้นฟูเมืองชุมชนดินแดง” ซึ่งคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเมื่อวันที่ 17 สิงหาคม 2559

แผนพัฒนาครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 192 ไร่ แบ่งดำเนินการ 4 ระยะ ตั้งแต่แปลง A-G วางเป้าหมายก่อสร้างห้องชุดใหม่รวม 20,292 ยูนิต ทดแทนอาคารเดิม 64 อาคาร จำนวน 5,726 ห้อง

ปัจจุบันมีอาคารที่สร้างแล้วเสร็จและส่งมอบแล้ว 2 อาคาร ได้แก่ อาคารแปลง G สูง 28 ชั้น จำนวน 334 ยูนิต ซึ่งแล้วเสร็จในปี 2561 และอาคาร D1 สูง 35 ชั้น จำนวน 612 ยูนิต ส่งมอบในเดือนมิถุนายน 2567 รวม 946 ยูนิต

สรุปข่าว

แฟลตดินแดง ชุมชนที่อยู่อาศัยเก่าแก่กว่า 60 ปี กลายเป็นพื้นที่ตรวจสอบคดีทะเบียนราษฎร หลังพบรายชื่อคนต่างด้าวจำนวนมากในบางห้อง นำสู่ปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง” จับผู้ต้องหาตามหมาย 7 ราย ขณะที่ กทม.สั่งข้าราชการ 3 รายออกจากราชการไว้ก่อนและตรวจเข้มทั้ง 50 เขต

แฟลตดินแดงเป็นหนึ่งในโครงการที่อยู่อาศัยสำหรับประชาชนรายได้น้อยที่มีประวัติยาวนานของกรุงเทพมหานคร จากพื้นที่รองรับขยะและทุ่งนาในอดีต พัฒนามาเป็นชุมชนเมืองขนาดใหญ่ ก่อนเข้าสู่แผนฟื้นฟูอาคารที่อยู่อาศัยในช่วงหลายปีที่ผ่านมา

เดือนสิงหาคม 2569 ชื่อของแฟลตดินแดงกลับมาได้รับความสนใจอีกครั้ง หลังหน่วยงานภาครัฐตรวจพบความผิดปกติของการนำบุคคลต่างด้าวเข้าทะเบียนบ้านหลายแห่ง และขยายผลสู่ปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง” ตรวจสอบกระบวนการออกบัตรประจำตัวบุคคลไม่มีสัญชาติไทย หรือที่เรียกว่า “บัตรสีชมพู” โดยมีทั้งเจ้าหน้าที่รัฐ เจ้าบ้าน คนกลาง และนายหน้าถูกดำเนินคดีตามกระบวนการกฎหมาย

จากพื้นที่ทิ้งขยะ สู่แฟลตขนาดใหญ่ของกรุงเทพฯ

พื้นที่ดินแดงในอดีตส่วนหนึ่งเคยเป็นพื้นที่รองรับขยะมูลฝอยของเทศบาลนครกรุงเทพฯ รวมถึงพื้นที่ทุ่งนาของเอกชน ก่อนภาครัฐเวนคืนที่ดินในปี 2485

ปี 2494 กรมประชาสงเคราะห์เริ่ม “โครงการจัดสร้างอาคารสงเคราะห์บริเวณถนนดินแดง” เพื่อจัดหาที่อยู่อาศัยให้ประชาชนรายได้น้อย โดยระยะแรกเป็นบ้านไม้ ก่อนที่สภาพอาคารจะทรุดโทรมตามอายุการใช้งาน ประกอบกับการพัฒนาโครงข่ายถนนในพื้นที่ ทำให้ภาครัฐวางแผนเปลี่ยนรูปแบบเป็นอาคารพักอาศัยแบบแฟลต

การก่อสร้างแฟลตดินแดงเริ่มขึ้นในปี 2506 ในสมัยรัฐบาลจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ และดำเนินการต่อเนื่องในสมัยจอมพลถนอม กิตติขจร ภายใต้โครงการพัฒนาที่อยู่อาศัยสำหรับประชาชนรายได้น้อย

โครงการชุดแรกมีห้องพักประมาณ 5,000 หน่วย และมีการก่อสร้างเพิ่มเติมต่อเนื่องจนถึงปี 2517 ก่อนที่การเคหะแห่งชาติจะเข้ามารับผิดชอบดูแลภายหลังการจัดตั้งหน่วยงานในช่วงปี 2515-2516

ชุมชนเมืองอายุกว่า 60 ปี เข้าสู่แผนฟื้นฟู

ตลอดระยะเวลากว่า 6 ทศวรรษ พื้นที่แฟลตดินแดงพัฒนาเป็นชุมชนขนาดใหญ่ใจกลางกรุงเทพฯ มีทั้งที่พักอาศัย ร้านค้า ร้านอาหาร และกิจกรรมทางเศรษฐกิจของชุมชน

ข้อมูล ณ วันที่ 15 ตุลาคม 2566 ระบุว่า พื้นที่มีประชากรประมาณ 109,970 คน ขณะที่ผู้อยู่อาศัยจำนวนมากประกอบอาชีพค้าขาย รับจ้างทั่วไป และขับรถรับจ้าง โดยมีรายได้ส่วนใหญ่ต่ำกว่า 15,000 บาทต่อเดือน

เมื่ออาคารเดิมมีอายุใช้งานกว่า 56-60 ปี การเคหะแห่งชาติจึงดำเนิน “โครงการฟื้นฟูเมืองชุมชนดินแดง” ซึ่งคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเมื่อวันที่ 17 สิงหาคม 2559

แผนพัฒนาครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 192 ไร่ แบ่งดำเนินการ 4 ระยะ ตั้งแต่แปลง A-G วางเป้าหมายก่อสร้างห้องชุดใหม่รวม 20,292 ยูนิต ทดแทนอาคารเดิม 64 อาคาร จำนวน 5,726 ห้อง

ปัจจุบันมีอาคารที่สร้างแล้วเสร็จและส่งมอบแล้ว 2 อาคาร ได้แก่ อาคารแปลง G สูง 28 ชั้น จำนวน 334 ยูนิต ซึ่งแล้วเสร็จในปี 2561 และอาคาร D1 สูง 35 ชั้น จำนวน 612 ยูนิต ส่งมอบในเดือนมิถุนายน 2567 รวม 946 ยูนิต

จากคดีวังน้อย สู่การตรวจทะเบียนแฟลตดินแดง

จุดเริ่มต้นของการตรวจสอบครั้งนี้เชื่อมโยงกับปฏิบัติการ “ตัดบัตรที่กรุงเก่า” ในพื้นที่อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เมื่อวันที่ 31 มีนาคม 2569

การตรวจสอบครั้งดังกล่าวพบกรณีนำเด็กต่างด้าว 217 คนเข้าสู่กระบวนการจัดทำบัตรประจำตัวบุคคลไม่มีสัญชาติไทยโดยมิชอบ และนำไปสู่การดำเนินคดีกับเจ้าหน้าที่รัฐและบุคคลที่เกี่ยวข้อง

ต่อมาในช่วงเดือนเมษายน-มิถุนายน 2569 คณะทำงาน DOPA N.I.C.E. ของกรมการปกครองเข้าตรวจสอบข้อมูลของสำนักงานเขตดินแดง หลังพบรูปแบบความผิดปกติใกล้เคียงกัน

จากการตรวจสอบแฟลตดินแดงจำนวน 5,726 ห้อง พบข้อมูลเด็กต่างด้าวอายุ 5-15 ปี มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านไม่น้อยกว่า 1,366 คน และพบห้องที่ต้องตรวจสอบเพิ่มเติม 44 ห้อง เนื่องจากแต่ละห้องมีรายชื่อเด็กต่างด้าวย้ายเข้าตั้งแต่ 16 คนขึ้นไป

เฉพาะการตรวจสอบเบื้องต้น 3 ห้อง พบรายชื่อเด็กต่างด้าวรวมประมาณ 140 ราย ทำให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องขยายการตรวจสอบทั้งด้านเอกสาร บุคคล และเส้นทางการเงิน

18 สิงหาคม เปิดปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง”

วันที่ 18 สิงหาคม 2569 เจ้าหน้าที่หลายหน่วยงานสนธิกำลังกว่า 100 นาย เข้าตรวจค้น 7 เป้าหมาย ตามปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง”

นายวรศิษฎ์ เลียงประสิทธิ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย พร้อมผู้บริหารสำนักงานตำรวจแห่งชาติ กองบัญชาการตำรวจนครบาล และกรมการปกครอง ร่วมแถลงผลปฏิบัติการที่ สน.ดินแดง โดยระบุว่า การดำเนินการเป็นไปตามนโยบายของรัฐบาลในการตรวจสอบและปราบปรามการทุจริตด้านทะเบียนราษฎร ซึ่งอาจกระทบต่อระบบสิทธิ สวัสดิการ เศรษฐกิจ สังคม และความมั่นคง

เจ้าหน้าที่ดำเนินการตามหมายจับรวม 7 หมาย ประกอบด้วยเจ้าหน้าที่รัฐ 3 ราย กลุ่มเจ้าบ้าน คนกลางและนายหน้า 3 ราย และพยานรับรองลายมือชื่ออีก 1 ราย โดยสามารถจับกุมผู้ต้องหาตามหมายได้ครบทั้ง 7 ราย

ทั้งนี้ ผู้ถูกกล่าวหาทั้งหมดยังถือเป็นผู้บริสุทธิ์จนกว่าจะมีคำพิพากษาถึงที่สุด

ตรวจเส้นทางนายหน้า-เจ้าหน้าที่รัฐ

นายนฤชา โฆษาศิวิไลซ์ อธิบดีกรมการปกครอง เปิดเผยถึงแนวทางการตรวจสอบว่า พบรูปแบบนายหน้าต่างด้าวรวบรวมรายชื่อส่งต่อให้นายหน้าคนไทย ก่อนประสานบุคคลที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการทางทะเบียน โดยมีการเรียกค่าใช้จ่ายตั้งแต่หลักหมื่นถึงหลักแสนบาท

ประเด็นสำคัญที่เจ้าหน้าที่กำลังตรวจสอบ คือการนำข้อมูลบุคคลเข้าสู่ระบบทะเบียนเพื่อให้ได้รับบัตรประจำตัวบุคคลไม่มีสัญชาติไทย รวมถึงการนำสถานะดังกล่าวไปใช้ในการขออนุญาตทำงาน การทำธุรกรรม และการดำเนินการด้านสถานะบุคคลในขั้นต่อไป

ด้านกองบัญชาการตำรวจนครบาลระบุว่า หลังศูนย์ DOPA N.I.C.E. เข้าแจ้งความเมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2569 ฝ่ายสืบสวนตรวจพบเส้นทางการเงินและบุคคลที่อาจเกี่ยวข้องเพิ่มเติม จึงอยู่ระหว่างขยายผลร่วมกับกระทรวงมหาดไทยและกรมการปกครอง

กทม.สั่งพักราชการ 3 ราย ตรวจทะเบียนทั้ง 50 เขต

หลังการเปิดปฏิบัติการ เมื่อวันที่ 18 สิงหาคม 2569 นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร สั่งการให้ผู้อำนวยการเขตดินแดงและเขตหลักสี่ดำเนินการให้ข้าราชการที่เกี่ยวข้อง 3 รายออกจากราชการไว้ก่อน มีผลตั้งแต่วันที่ 18 สิงหาคม พร้อมตั้งคณะกรรมการสอบสวนวินัยอย่างร้ายแรง

ข้อมูลการตรวจสอบของกรุงเทพมหานครพบห้องในพื้นที่แฟลตดินแดง 47 ห้อง ที่มีรายชื่อคนต่างด้าวตั้งแต่ 16 คนขึ้นไป กระจายในซอยประชาสงเคราะห์ 1, 5, 6, 7, 11 และถนนมิตรไมตรี รวมรายชื่อคนต่างด้าวที่ตรวจพบ 1,468 คน

กรุงเทพมหานครยังสั่งให้ผู้อำนวยการเขตทั้ง 50 เขตเพิ่มความเข้มงวดในการตรวจสอบงานทะเบียนราษฎร เพื่อค้นหาความผิดปกติและป้องกันการดำเนินการโดยมิชอบในพื้นที่อื่น

จากเบาะแสบ้านเดียวกว่า 100 ราย สู่การขยายผล

อีกจุดสำคัญของคดีมาจากเบาะแสเกี่ยวกับบ้านเลขที่ 6004/7 ในพื้นที่แฟลตดินแดง ซึ่งพบข้อมูลการย้ายบุคคลเข้าทะเบียนบ้านมากกว่า 100 ราย

สำนักงาน ป.ป.ท. ตรวจสอบข้อมูลทะเบียนราษฎรแล้วพบรายชื่อบุคคลต่างด้าว 64 คน ก่อนขยายการตรวจสอบไปยังข้อมูลทางการเงินและการติดต่อสื่อสาร และประสานข้อมูลกับกรมการปกครองและศูนย์ DOPA N.I.C.E.

ขณะเดียวกัน ผู้ร้องเรียนรายหนึ่งให้ข้อมูลต่อเจ้าหน้าที่เกี่ยวกับการรับจ้างนำบุคคลต่างด้าวเข้าทะเบียนบ้าน รวมถึงตั้งข้อสังเกตเรื่องลายมือชื่อในเอกสารที่อาจไม่ตรงกับลายมือชื่อจริง ซึ่งประเด็นดังกล่าวอยู่ในกระบวนการตรวจสอบของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จึงต้องรอผลการสอบสวนก่อนสรุปข้อเท็จจริงและความรับผิดของแต่ละบุคคล

รัฐเดินหน้าตรวจสอบทะเบียนราษฎร

ปฏิบัติการที่ดินแดงเกิดขึ้นประมาณ 4 เดือนครึ่งหลังปฏิบัติการที่อำเภอวังน้อย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ทำให้หน่วยงานรัฐเพิ่มการตรวจสอบกระบวนการเพิ่มชื่อบุคคลต่างด้าวเข้าสู่ทะเบียนบ้าน และการออกบัตรประจำตัวบุคคลไม่มีสัญชาติไทย

ขั้นตอนต่อจากนี้ ตำรวจ กระทรวงมหาดไทย กรมการปกครอง กรุงเทพมหานคร และหน่วยงานด้านการป้องกันการทุจริต จะตรวจสอบบุคคล เอกสาร และเส้นทางการเงินเพิ่มเติม รวมถึงตรวจสอบข้อมูลทะเบียนราษฎรในพื้นที่อื่น เพื่อแยกกรณีที่ดำเนินการถูกต้องตามกฎหมายออกจากรายการที่มีความผิดปกติ

สำหรับผู้ถูกกล่าวหาและเจ้าหน้าที่ที่ถูกดำเนินการทางวินัย กระบวนการสอบสวนยังดำเนินอยู่ การพิจารณาความผิดทางอาญาและทางวินัยต้องเป็นไปตามพยานหลักฐานและขั้นตอนของกฎหมาย

ไทม์ไลน์สำคัญ

- 31 มีนาคม 2569 ปฏิบัติการ “ตัดบัตรที่กรุงเก่า” ที่อำเภอวังน้อย ตรวจพบเด็กต่างด้าว 217 คน

- เมษายน-มิถุนายน 2569 DOPA N.I.C.E. ขยายการตรวจสอบมายังสำนักงานเขตดินแดง

- 7 สิงหาคม 2569 DOPA N.I.C.E. เข้าแจ้งความเพื่อดำเนินคดี

- 18 สิงหาคม 2569 เปิดปฏิบัติการ “กวาดบ้านกลางกรุง” กำลังกว่า 100 นาย ตรวจค้น 7 เป้าหมาย จับผู้ต้องหาตามหมาย 7 ราย

- 18 สิงหาคม 2569 กทม.สั่งข้าราชการที่เกี่ยวข้อง 3 รายออกจากราชการไว้ก่อน และให้ทั้ง 50 เขตตรวจสอบข้อมูลทะเบียนราษฎร

ที่มาข้อมูล : TNN

ที่มารูปภาพ : TNN

บรรณาธิการออนไลน์

แท็กบทความ

แฟลตดินแดง
บัตรสีชมพู
กวาดบ้านกลางกรุง
กรมการปกครองกรุงเทพมหานคร