เปิดกลไกรัฐสกัดโกงสอบท้องถิ่น เร่งขยายผลถึงผู้บงการ

คดีทุจริตการสอบแข่งขันเพื่อบรรจุเป็นข้าราชการและพนักงานส่วนท้องถิ่น ประจำปี 2568 กำลังเข้าสู่ช่วงสำคัญ หลังหน่วยงานภาครัฐเร่งรวบรวมหลักฐานทางคดี ตรวจสอบความผิดปกติของคะแนน และขยายผลเส้นทางการเงินจากผู้ปฏิบัติการไปยังผู้เกี่ยวข้องในระดับต่าง ๆ

จากจุดเริ่มต้นที่บ้านพักแห่งหนึ่งในจังหวัดนนทบุรี ซึ่งถูกใช้เป็นสถานที่ทำงานของกลุ่มผู้ต้องสงสัย คดีได้ขยายเข้าสู่การตรวจสอบเชิงระบบ โดยมีสำนักงานตำรวจแห่งชาติ กองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง หรือ CIB สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐ หรือ ป.ป.ท. กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น และคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ หรือ ป.ป.ช. ร่วมดำเนินการตามอำนาจหน้าที่

สำนักงานตำรวจแห่งชาติยืนยันว่า พล.ต.อ.กิตติ์รัฐ พันธุ์เพ็ชร์ ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ เป็นประธานการประชุมคณะทำงานตรวจสอบคดีอย่างต่อเนื่อง โดยมีผู้ช่วย ผบ.ตร. ผู้บัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง ผู้บัญชาการกฎหมายและคดี รวมถึงผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าร่วม

สอบ 4 แสนคน ชิงตำแหน่งท้องถิ่น 6,669 อัตรา

การสอบท้องถิ่นปี 2568 มีผู้สมัครสอบประมาณ 400,000 คน เพื่อแข่งขันเข้าสู่ตำแหน่งว่างจำนวน 6,669 อัตรา ขณะที่วงเงินจัดการสอบผ่านมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ หรือ มศว อยู่ที่ประมาณ 133 ล้านบาท

ข้อมูลจากการสืบสวนที่มีการเปิดเผยระบุว่า รูปแบบความผิดไม่ได้จำกัดอยู่ที่การนำข้อสอบออกจากระบบ แต่ครอบคลุมถึงการแก้ไขคะแนนผ่านระบบคอมพิวเตอร์ การจัดลำดับผู้สอบใหม่ และการทำให้ข้อมูลในฐานคะแนนสอดคล้องกับรายชื่อผู้ได้รับการประกาศผล

อัตราที่มีการกล่าวอ้างสำหรับการซื้อสิทธิหรือปรับคะแนนอยู่ระหว่าง 300,000-800,000 บาทต่อราย ส่วนตัวเลขเงินหมุนเวียนประมาณ 4,500 ล้านบาทยังอยู่ในขั้นตอนการตรวจสอบและขยายผล จึงต้องรอผลสอบสวนอย่างเป็นทางการก่อนสรุปความเสียหายที่ชัดเจน

บ้านนนทบุรี จุดเปิดเครือข่ายแก้คะแนน

หลักฐานสำคัญของคดีมาจากการตรวจค้นบ้านพักในจังหวัดนนทบุรี ซึ่งเจ้าหน้าที่พบผู้ที่อยู่ภายในบ้านรวม 11 คน ประกอบด้วยข้าราชการในสังกัดกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นและพนักงานบริษัทเอกชน

ภายในบ้านถูกจัดพื้นที่คล้ายสำนักงาน มีเครื่องคอมพิวเตอร์หลายเครื่อง เอกสารเกี่ยวกับผู้เข้าสอบ สำเนากระดาษคำตอบ และข้อมูลที่อาจเกี่ยวข้องกับการปรับเปลี่ยนคะแนน โดยเจ้าหน้าที่อยู่ระหว่างตรวจพิสูจน์ข้อมูลดิจิทัลและความเชื่อมโยงระหว่างบุคคล

พนักงานสอบสวนกองบังคับการปราบปรามเตรียมพิจารณาแจ้งข้อกล่าวหาแก่บุคคลทั้ง 11 รายตามพยานหลักฐาน โดยจะพิจารณาบทบาทของแต่ละคนแยกเป็นรายกรณี หลักการสำคัญคือผู้ถูกกล่าวหาทุกคนยังถือเป็นผู้บริสุทธิ์จนกว่าศาลจะมีคำพิพากษาถึงที่สุด

คดีคืบกว่า 70% ตรวจสอบมากกว่า 30 ประเด็น

พ.ต.อ.อุเทน นุ้ยพิน รองผู้บังคับการอำนวยการ ตำรวจภูธรภาค 6 ในฐานะโฆษกคณะตรวจสอบข้อเท็จจริงและข้อกฎหมาย เปิดเผยว่า คณะทำงานกำหนดกรอบตรวจสอบมากกว่า 30 ประเด็น แบ่งออกเป็น 3 ช่วงเวลา

1. ขั้นตอนก่อนการสอบ

ตรวจสอบกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง การคัดเลือกหน่วยงานดำเนินการสอบ การออกแบบระบบ การจัดทำข้อสอบ การควบคุมกระดาษคำตอบ และการกำหนดสิทธิการเข้าถึงฐานข้อมูล

2. ขั้นตอนระหว่างการสอบ

ตรวจมาตรการรักษาความปลอดภัยของข้อสอบ การควบคุมสนามสอบ การปฏิบัติหน้าที่ของกรรมการคุมสอบ รวมถึงช่องทางที่อาจทำให้ข้อมูลรั่วไหลออกจากระบบ

3. ขั้นตอนหลังการสอบ

ตรวจการเก็บรักษากระดาษคำตอบ การอ่านและประมวลผลคะแนน ความแตกต่างระหว่างคะแนนดิบกับคะแนนที่ประกาศ การเรียงลำดับผู้สอบ และกระบวนการขึ้นบัญชีเพื่อรอการบรรจุ

คณะทำงานเชิญผู้เกี่ยวข้องมาให้ข้อมูลแล้วอย่างน้อย 7 ปาก ครอบคลุมหน่วยงานรัฐ หน่วยงานจัดสอบ และภาคเอกชน ทำให้การรวบรวมข้อเท็จจริงคืบหน้าแล้วกว่า 70% ก่อนจัดทำข้อสรุปและข้อเสนอเชิงนโยบาย

ผบ.ตร.เร่งตรวจหลักฐาน-เส้นเงิน ส่งข้อมูลภายใน 24 ก.ค.

พล.ต.อ.กิตติ์รัฐเป็นประธานการประชุมคณะทำงานครั้งที่ 3 เมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม 2569 เวลา 10.30 น. ที่ศูนย์ปฏิบัติการสำนักงานตำรวจแห่งชาติ เพื่อเร่งตรวจสอบข้อเท็จจริง ข้อกฎหมาย และพยานหลักฐานในคดี

เป้าหมายคือจัดทำรายละเอียดส่งให้นายปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกรัฐมนตรี ในวันศุกร์ที่ 24 กรกฎาคม 2569 ก่อนส่งต่อข้อมูลที่เกี่ยวข้องให้ ป.ป.ช. ดำเนินการตามอำนาจหน้าที่ภายในกรอบเวลาที่กำหนด

พล.ต.ท.ณัฐศักดิ์ เชาวนาศัย ผู้บัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง ระบุว่า การตรวจสอบเส้นทางการเงินยังเดินหน้าควบคู่กับการสอบสวนคดีอาญา หากพบหลักฐานเชื่อมโยงไปถึงบุคคลใด เจ้าหน้าที่จะดำเนินการตามกฎหมายโดยไม่ละเว้น

4 กลไกหลัก ไล่ตรวจตั้งแต่คนแก้คะแนนถึงผู้สั่งการ

การดำเนินคดีถูกแบ่งออกเป็นกลไกหลัก เพื่อให้การรวบรวมพยานหลักฐานครอบคลุมทุกมิติ

สำนักงานตำรวจแห่งชาติและ CIB รับผิดชอบการสืบสวนคดีอาญา การตรวจค้น การสอบปากคำ การพิสูจน์หลักฐานดิจิทัล และการตรวจสอบบุคคลที่อยู่ในจุดเกิดเหตุ

ป.ป.ช. ทำหน้าที่ไต่สวนกรณีที่เกี่ยวข้องกับเจ้าหน้าที่ของรัฐและผู้ดำรงตำแหน่งตามกฎหมาย โดยมีเจ้าหน้าที่ตำรวจจากกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลางร่วมสนับสนุนการตรวจสอบ

ป.ป.ท. ตรวจสอบมิติการทุจริตในภาครัฐ วิเคราะห์ช่องโหว่ของระบบ และจัดทำข้อเสนอเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดเหตุซ้ำ โดยเปิดช่องทางให้ประชาชนแจ้งเบาะแสผ่านสายด่วน 1206

กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นและ กสถ. ตรวจสอบกระบวนการสอบ คะแนนดิบ รายชื่อผู้ผ่านการสอบ และการขึ้นบัญชี เพื่อพิจารณาทางปกครองและคุ้มครองสิทธิของผู้สอบที่สุจริต

คะแนนผิดปกติหลายพันราย ต้องรื้อบัญชีใหม่

คณะกรรมการกลางการสอบแข่งขันพนักงานส่วนท้องถิ่นตรวจพบความแตกต่างระหว่างคะแนนดิบในกระดาษคำตอบกับคะแนนที่นำไปประกาศผล ส่งผลให้มีการพิจารณาชะลอหรือยกเลิกการบรรจุผู้ที่มีคะแนนผิดปกติ และรื้อกระบวนการจัดอันดับใหม่

ตัวเลขผู้มีคะแนนผิดปกติที่ปรากฏในรายงานข่าวมีทั้ง 5,814 และ 5,924 ราย จึงควรรอการยืนยันจากมติและบัญชีรายชื่ออย่างเป็นทางการอีกครั้ง เพื่อป้องกันผลกระทบต่อผู้เข้าสอบที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง

แนวทางของรัฐบาลคือแยกผู้สอบสุจริตออกจากผู้ที่ได้คะแนนจากการกระทำผิด พร้อมใช้หลักฐานกระดาษคำตอบ ข้อมูลคอมพิวเตอร์ และเส้นทางการเงินประกอบกันก่อนมีคำสั่งทางปกครอง

รัฐบาลย้ำไม่มีประนีประนอมกับผู้ทุจริต

นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ยืนยันแนวทางดำเนินคดีโดยไม่มีการแทรกแซงกระบวนการตรวจสอบ และให้ทุกหน่วยงานเร่งทำงานตามอำนาจหน้าที่

รัฐบาลใช้หลักการที่เรียกว่า “ผลไม้มีพิษ” หากตรวจพบว่าผู้ใดได้รับการบรรจุจากกระบวนการทุจริต แม้จะเข้าสู่ตำแหน่งไปแล้ว ก็อาจถูกเพิกถอนสิทธิหรือดำเนินการทางกฎหมาย เพราะจุดเริ่มต้นของการได้ตำแหน่งไม่ถูกต้อง

แนวทางนี้มีเป้าหมายรักษาสิทธิของผู้สมัครที่เข้าสอบโดยสุจริต และฟื้นความเชื่อมั่นต่อระบบคัดเลือกบุคลากรขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น

“ลาสต์บอส” เป็นข้อเรียกร้องทางการเมือง ยังต้องพิสูจน์ด้วยหลักฐาน

คำว่า “ลาสต์บอส” ถูกนำมาใช้โดยฝ่ายค้านเพื่อเรียกร้องให้เจ้าหน้าที่ขยายผลไปถึงผู้บงการหรือผู้ได้รับประโยชน์ระดับสูง โดย น.ส.ภคมน หนุนอนันต์ สส.บัญชีรายชื่อและโฆษกพรรคประชาชน ตั้งข้อสังเกตว่า หากคดีจำกัดอยู่เฉพาะกลุ่มผู้ปฏิบัติงาน อาจเกิดข้อครหาว่ามีการตัดตอน

ฝ่ายค้านยังเรียกร้องให้สำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน หรือ ปปง. เข้ามาตรวจสอบเส้นทางการเงินอย่างเต็มรูปแบบ เพื่อพิสูจน์ว่ามีเงินจากผู้สมัครสอบไหลผ่านบุคคล บริษัท หรือบัญชีใดบ้าง

อย่างไรก็ตาม ข้อกล่าวหาเรื่องผู้มีอำนาจระดับสูงยังไม่มีข้อยุติ การระบุว่าบุคคลใดเป็นผู้สั่งการจำเป็นต้องอาศัยหลักฐานด้านการเงิน การติดต่อสื่อสาร ข้อมูลดิจิทัล และคำให้การที่เชื่อมโยงกันอย่างชัดเจน