เคลียร์ชัดแนวคิด “กระเป๋าต้องรอด” รับมือภัยพิบัติ 3 วันแรก ไม่ได้มุ่งเน้นสงคราม

04 พ.ย. 2026

16:09 น

เคลียร์ชัดแนวคิด “กระเป๋าต้องรอด” รับมือภัยพิบัติ 3 วันแรก ไม่ได้มุ่งเน้นสงคราม

จากกรณีที่ กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) ออกมาชี้แจงแนวคิด “กระเป๋าฉุกเฉิน 72 ชั่วโมง” หรือ “กระเป๋าต้องรอด” เพื่อเน้นย้ำความสำคัญของการเตรียมพร้อมรับมือภัยพิบัติและเหตุฉุกเฉินต่างๆ โดยยึดหลัก “ตระหนัก แต่ไม่ตระหนก” นั้น

นายนิรัตน์ พงษ์สิทธิถาวร อธิบดี ปภ. เปิดเผยว่า เป้าหมายของแนวคิดนี้คือการช่วยให้ประชาชนสามารถดำรงชีวิตพึ่งพาตนเองได้ในช่วง 3 วันแรก (72 ชั่วโมง) หากเกิดภัยพิบัติรุนแรง เช่น น้ำท่วมฉับพลัน แผ่นดินไหว หรืออาคารถล่ม ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่เจ้าหน้าที่และหน่วยงานช่วยเหลืออาจยังไม่สามารถเข้าถึงพื้นที่ได้ทั่วถึงทันที

สรุปข่าว

อธิบดี ปภ. ชี้แจงแนวคิด “กระเป๋าฉุกเฉิน 72 ชั่วโมง” หรือ “กระเป๋าต้องรอด” เน้นย้ำให้ประชาชนจัดเตรียม 6 หมวดสิ่งของจำเป็นเพื่อพึ่งพาตนเองใน 3 วันแรกยามเกิดภัยพิบัติทางธรรมชาติ ซึ่งเป็นหลักปฏิบัติตามมาตรฐานสากลทั่วโลก ไม่ใช่การเตือนภัยภาวะสงคราม

สำหรับข้อห่วงใยเรื่องสถานการณ์ความมั่นคง ปภ. ได้ทำงานร่วมกับฝ่ายความมั่นคงและกองทัพอย่างใกล้ชิด หากเป็นภัยพิบัติทั่วไป ปภ. สามารถดำเนินการได้ทันที แต่หากสถานการณ์ขยายตัวไปสู่มิติความมั่นคง กระทรวงมหาดไทยจะรับบทบาทดูแลพื้นที่ส่วนหลัง ทั้งการประสานแผนอพยพ การจัดตั้งศูนย์พักพิง และการแจ้งเตือนภัยผ่านระบบที่ได้รับการพัฒนาต่อเนื่อง

6 หมวดสิ่งของจำเป็นใน “กระเป๋าฉุกเฉิน 72 ชั่วโมง”

การจัดเตรียมสิ่งของควรบรรจุไว้ในกระเป๋ากันน้ำที่พกพาสะดวก โดย ปภ. ได้แบ่งรายการสิ่งของจำเป็นออกเป็น 6 หมวดสำคัญ (อ้างอิงมาตรฐานสากล The Sphere Handbook 2018 และ FEMA Disaster Supplies Checklists) ดังนี้:

1. ยาและสุขภาพ: ชุดปฐมพยาบาล, ยาสามัญประจำบ้าน, ยาประจำตัว, เอกสารประวัติการรักษา

2. อาหารและน้ำ: น้ำดื่มสะอาด (คำนวณ 3 ลิตร / คน / วัน), อาหารพร้อมทาน / อาหารแห้ง, อาหารเด็กและผู้ป่วย (หากมี)

3. อุปกรณ์สื่อสารและเครื่องมือ: โทรศัพท์มือถือ, เพาเวอร์แบงก์, ไฟฉายพร้อมถ่านสำรอง, วิทยุทรานซิสเตอร์ (ติดตามข่าวสาร), นกหวีด (ส่งสัญญาณขอช่วยเหลือ), เทียน และไฟแช็ก

4. เอกสารและเงินสด: บัตรประชาชน, ทะเบียนบ้าน, สำเนาเอกสารสำคัญ, กุญแจสำรอง, เงินสดสำรอง

5. เสื้อผ้าและเครื่องนุ่งห่ม: เสื้อผ้าสำรอง, เสื้อกันฝน, หมวก, ผ้าห่ม หรือถุงนอน

6. สุขอานามัยส่วนบุคคล: ทิชชู (เปียก/แห้ง), แปรงสีฟันและยาสีฟัน, อุปกรณ์อาบน้ำ, ถุงขยะ และถุงซิปล็อก

สรุปภาพรวม: นานาประเทศกับการแจ้งเตือนประชาชนรับมือภัยพิบัติ

คำแนะนำเรื่อง "กระเป๋าฉุกเฉิน 72 ชั่วโมง" ไม่ใช่เรื่องใหม่เฉพาะในประเทศไทย แต่เป็นแนวทางสากลที่รัฐบาลและหน่วยงานจัดการภัยพิบัติทั่วโลกนำมารณรงค์ให้ประชาชนปฏิบัติตาม เพื่อสร้างความพร้อมและลดความสูญเสียเมื่อเกิดวิกฤต

สหรัฐอเมริกา (FEMA): สำนักบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมและภาวะฉุกเฉินแห่งชาติ รณรงค์แคมเปญ "Build A Kit" ให้ทุกครัวเรือนเตรียมเสบียงและอุปกรณ์พึ่งพาตนเองได้อย่างน้อย 72 ชั่วโมง รวมถึงจัดทำแผนอพยพประจำครอบครัว

ญี่ปุ่น: รัฐบาลและเทศบาลท้องถิ่นให้ความสำคัญสูงมากกับการเตรียม "กระเป๋าอพยพ" (Emergency Grab Bag) สำหรับเหตุแผ่นดินไหว สึนามิ และไต้ฝุ่น โดยกำหนดให้เตรียมน้ำ อาหารแห้ง ร่วมนวัตกรรมเครื่องใช้ขนาดเล็ก และแนะนำให้ปักหมุดจุดนัดพบของครอบครัวไว้ล่วงหน้า

กลุ่มประเทศยุโรป: หลายประเทศมีคู่มือแนะนำประชาชนรับมือภาวะฉุกเฉินหลากหลายรูปแบบ ทั้งภัยธรรมชาติ วิกฤตพลังงาน และภัยสภาพอากาศสุดขั้ว โดยเน้นให้เก็บสิ่งของจำเป็น ยารกษาโรค และช่องทางรับข้อมูลข่าวสารผ่านวิทยุคลื่นสั้น/ทรานซิสเตอร์ยามระบบสื่อสารหลักขัดข้อง

ภาครัฐยืนยัน "สินค้าไม่ขาดตลาด ไม่ต้องกักตุน"

อธิบดี ปภ. ย้ำทิ้งท้ายว่า การออกมาชี้แจงในครั้งนี้เป็นการสร้างความรู้และภูมิคุ้มกันให้ประชาชน ไม่ได้มุ่งเน้นการเตรียมรับมือสงคราม ไม่ใช่การประกาศเตือนภัยหรือส่งสัญญาณว่าจะ เกิดเหตุร้าย พร้อมประสานกระทรวงพาณิชย์และกรมการค้าภายในติดตามการกระจายสินค้าเข้าชั้นวางอย่างใกล้ชิด ยืนยันว่า ระบบสต็อกสินค้าในประเทศมีความพร้อม สินค้าไม่ขาดตลาดแน่นอน จึงขอให้ประชาชนทยอยจัดเตรียมสิ่งของไว้ตามความเหมาะสมโดยไม่จำเป็นต้องตระหนกหรือกักตุน

(หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือต้องการความช่วยเหลือ สามารถแจ้งเหตุได้ที่ สายด่วนนิรภัย 1784 ตลอด 24 ชั่วโมง)