จาก "โพรไบโอติกส์" สู่ "ยารักษามะเร็งลำไส้ใหญ่" เปิดเบื้องหลังแบคทีเรียอัจฉริยะ ที่ร่างกายต้องร้องว้าว

บทบาทสำคัญของเอนไซม์ CGL คือการเข้าย่อยสลายกรดอะมิโน Cysteine ภายในสภาพแวดล้อมของก้อนมะเร็งอย่างต่อเนื่อง เซลล์มะเร็งลำไส้ใหญ่จำเป็นต้องใช้ Cysteine เพื่อสร้างสารต้านอนุมูลอิสระในการปกป้องตนเอง เมื่อเกิดภาวะขาดแคลน Cysteine อย่างรุนแรง ความสมดุลของการต้านออกซิเดชันจะพังลง ส่งผลให้เกิดอนุมูลอิสระและการสะสมของไขมันเปอร์ออกไซด์ในระดับที่เป็นพิษ จนนำไปสู่การตายของเซลล์มะเร็งในรูปแบบที่ เรียกว่า Ferroptosis ซึ่งการตายในลักษณะนี้ไม่ใช่การตายแบบเงียบสงบ แต่เป็นการตายที่ส่งสัญญาณเตือนภัยชีวภาพ หรือที่เรียกว่า Immunogenic Cell Death ทำให้เซลล์มะเร็งปลดปล่อยแอนติเจนและสารกระตุ้นการอักเสบออกมาจำนวนมาก

การตายของเซลล์มะเร็งร่วมกับคุณสมบัติดั้งเดิมของตัวแบคทีเรียโพรไบโอติกส์ที่ทำหน้าที่เป็นสารเสริมฤทธิ์กระตุ้นภูมิคุ้มกันตามธรรมชาติ (Adjuvant) ได้ช่วยเร่งให้เซลล์นำเสนอแอนติเจนนำชิ้นส่วนของเซลล์มะเร็งไปส่งต่อให้กับเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิด CD8+ T cells และ CD4+ T cells ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น เซลล์ภูมิคุ้มกันเหล่านี้จึงได้รับการกระตุ้นให้เปลี่ยนสถานะเป็นเซลล์นักฆ่าที่พร้อมเข้าทำลายเนื้อร้าย นอกจากนี้ การให้ยาผ่านทางเดินอาหารยังช่วยเปิดการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันเฉพาะเยื่อบุลำไส้ควบคู่ไปกับภูมิคุ้มกันทั่วร่างกาย  

จากการทดสอบในสัตว์ทดลอง ทั้งในหนูที่มีก้อนมะเร็งเฉพาะที่และหนูที่เป็นมะเร็งลำไส้ใหญ่จากการอักเสบเรื้อรัง พบว่าการได้รับแบคทีเรีย EHC ช่วยลดขนาดของก้อนเนื้องอกเดิมได้อย่างมีนัยสำคัญ ลดการเกิดติ่งเนื้อร้ายใหม่ ป้องกันการแพร่กระจายของมะเร็งไปยังช่องท้อง และช่วยยืดอายุขัยของสัตว์ทดลองได้อย่างชัดเจน นอกจากนี้ การทดสอบความปลอดภัยเบื้องต้นทั้งในระยะสั้นและระยะยาวยังไม่พบความเป็นพิษต่ออวัยวะภายในที่สำคัญหรือการรบกวนสมดุลระดับซีสเตอีนในกระแสเลือดส่วนกลาง

งานวิจัยชิ้นนี้สามารถผสานศาสตร์ด้านชีววิทยาสังเคราะห์ (Synthetic Biology) วิทยาภูมิคุ้มกัน และเมแทบอลิซึมของมะเร็งเข้าด้วยกันอย่างลงตัว แม้ว่าการศึกษาในปัจจุบันจะยังจำกัดอยู่ในระดับสัตว์ทดลองและจำเป็นต้องมีการศึกษาติดตามผลกระทบต่อจุลินทรีย์ประจำถิ่นในลำไส้รวมถึงการทดสอบทางคลินิกต่อไปในอนาคต แต่งานวิจัยนี้ได้ชี้ให้เห็นความเป็นไปได้ใหม่ของการใช้สิ่งมีชีวิตดัดแปลงพันธุกรรมแบบกิน เพื่อเปลี่ยนสภาพแวดล้อมของก้อนมะเร็งที่ดื้อต่อการรักษา ให้กลายเป็นเป้าหมายที่ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายสามารถตรวจจับและกำจัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ดร.อนันต์ จงแก้ววัฒนา นักไวรัสวิทยา ไบโอเทค สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.

ข้อมูลจาก เพจ "Anan Jongkaewwattana"

https://www.facebook.com/anan.jongkaewwattana/posts/pfbid0LfaATnKrNjnY4BTPsuGEN4w6gQ2bH7Z5wy2GJRpr5hb9peqK6Wm8FN67QaEuCE4Gl