สงครามอิหร่าน ดันพลังงานสะอาดโต ทำทั่วโลกปล่อยคาร์บอนลดลง

ปัจจัยสำคัญมาจากราคาน้ำมันและก๊าซธรรมชาติที่พุ่งสูงขึ้นอย่างมากจากผลกระทบของสงครามในอิหร่าน ส่งผลให้ผู้บริโภคพยายามประหยัดการใช้น้ำมัน ขณะเดียวกัน รถยนต์ไฟฟ้ากลายเป็นทางเลือกที่ได้รับความสนใจเพิ่มขึ้น โดยรายงานคาดการณ์ว่าการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากการใช้น้ำมันเพียงอย่างเดียวจะลดลงประมาณร้อยละ 2 ในปีนี้

นอกจากนี้ การขยายตัวของพลังงานหมุนเวียน โดยเฉพาะพลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลมที่มีต้นทุนลดลงอย่างต่อเนื่อง ยังมีบทบาทสำคัญในการชะลอการปล่อยก๊าซเรือนกระจก แม้ความต้องการพลังงานทั่วโลกยังคงเพิ่มขึ้นจากการขยายตัวของเศรษฐกิจและการเข้าถึงไฟฟ้าของประชากร โดยพลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานลม และการใช้รถยนต์ไฟฟ้า มีส่วนรองรับความต้องการพลังงานที่เพิ่มขึ้นประมาณสองในสาม

อย่างไรก็ตาม นักวิทยาศาสตร์เตือนว่า การลดลงของการปล่อยคาร์บอนจากเชื้อเพลิงฟอสซิลในปีนี้อาจเป็นเพียงปรากฏการณ์ชั่วคราว เนื่องจากได้รับอิทธิพลจากความผันผวนของราคาพลังงานและสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างประเทศ หากราคาน้ำมันปรับตัวลดลงในอนาคต หรือประเทศต่าง ๆ กลับไปเพิ่มการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล ปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกก็อาจกลับมาเพิ่มขึ้นอีกครั้ง

เกลน ปีเตอร์ส ศาสตราจารย์ด้านการวิจัยจากศูนย์วิจัยสภาพภูมิอากาศระหว่างประเทศ CICERO ระบุว่า การปล่อยก๊าซเรือนกระจกที่ลดลงเพียงปีเดียวไม่ได้หมายความว่าโลกได้ผ่านจุดสูงสุดของการปล่อยคาร์บอนแล้ว เว้นแต่การลดลงนั้นจะเกิดจากการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างอย่างแท้จริง แม้การติดตั้งระบบพลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานลม แบตเตอรี่ และการใช้รถยนต์ไฟฟ้าอย่างรวดเร็ว จะช่วยลดการปล่อยก๊าซในหลายสิบประเทศ และชะลออัตราการเพิ่มขึ้นในอีกหลายประเทศ แต่ความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้ยังไม่เพียงพอที่จะรับประกันว่าการปล่อยคาร์บอนทั่วโลกจะลดลงอย่างต่อเนื่อง

สิ่งที่น่ากังวลคือ แม้การปล่อยคาร์บอนจากเชื้อเพลิงฟอสซิลมีแนวโน้มลดลงเล็กน้อย แต่การปล่อยคาร์บอนจากการตัดไม้ทำลายป่าและการเปลี่ยนพื้นที่ธรรมชาติเป็นพื้นที่เกษตรกรรมกลับเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะผลกระทบจากไฟป่าครั้งใหญ่ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ส่งผลให้ปริมาณการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์รวมทั่วโลก ซึ่งรวมทั้งเชื้อเพลิงฟอสซิลและการเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดิน มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นจาก 42,800 ล้านตันในปี 2568 เป็น 43,300 ล้านตันในปี 2569

ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนว่า แม้ภาคพลังงานจะเริ่มมีความคืบหน้าในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก แต่ความเสียหายจากการทำลายป่าและการเปลี่ยนแปลงระบบนิเวศยังคงเป็นปัจจัยสำคัญที่ซ้ำเติมวิกฤตโลกร้อน