โดยระบุว่าประเทศไทยมีฝนตกหนักในหลายพื้นที่จากอิทธิพลของ “ร่องมรสุม” ที่พาดผ่าน ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ทางอุตุนิยมวิทยาที่เป็นสาเหตุสำคัญทำให้ประเทศไทยมีฝนตกชุกหนาแน่น และเกิดฝนตกหนักถึงหนักมากในแต่ละปี
ร่องมรสุม คืออะไร?
ร่องมรสุม (Monsoon Trough) หรือที่นักอุตุนิยมวิทยาเรียกว่า “ร่องความกดอากาศต่ำ” คือแนวแกนของพื้นที่ที่มีความกดอากาศต่ำมารวมตัวกัน เมื่อกระแสลมจากสองซีกโลกพัดเข้าหากัน อากาศจะยกตัวสูงขึ้น ก่อตัวเป็นเมฆฝนขนาดใหญ่จำนวนมากตลอดแนวร่อง
ทำไมร่องมรสุมจึงพาดผ่านประเทศไทย?
สาเหตุหลักเกี่ยวข้องกับการเอียงของแกนโลกและการโคจรของโลกรอบดวงอาทิตย์ ซึ่งทำให้ตำแหน่งที่แสงอาทิตย์ตกกระทบตั้งฉากกับพื้นโลกเปลี่ยนแปลงไปในแต่ละช่วงของปี
ในช่วงกลางปี ตั้งแต่ประมาณเดือนพฤษภาคมถึงตุลาคม ซีกโลกเหนือหันเข้าหาดวงอาทิตย์มากขึ้น ทำให้พื้นทวีปเอเชียร้อน อากาศร้อนยกตัวขึ้นและเกิดเป็นแนวความกดอากาศต่ำ ร่องมรสุมจึงขยับเลื่อนขึ้นลงตามฤดูกาล และในช่วงฤดูฝนจะพาดผ่านประเทศไทย
สรุปข่าว
โดยระบุว่าประเทศไทยมีฝนตกหนักในหลายพื้นที่จากอิทธิพลของ “ร่องมรสุม” ที่พาดผ่าน ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ทางอุตุนิยมวิทยาที่เป็นสาเหตุสำคัญทำให้ประเทศไทยมีฝนตกชุกหนาแน่น และเกิดฝนตกหนักถึงหนักมากในแต่ละปี
ร่องมรสุม คืออะไร?
ร่องมรสุม (Monsoon Trough) หรือที่นักอุตุนิยมวิทยาเรียกว่า “ร่องความกดอากาศต่ำ” คือแนวแกนของพื้นที่ที่มีความกดอากาศต่ำมารวมตัวกัน เมื่อกระแสลมจากสองซีกโลกพัดเข้าหากัน อากาศจะยกตัวสูงขึ้น ก่อตัวเป็นเมฆฝนขนาดใหญ่จำนวนมากตลอดแนวร่อง
ทำไมร่องมรสุมจึงพาดผ่านประเทศไทย?
สาเหตุหลักเกี่ยวข้องกับการเอียงของแกนโลกและการโคจรของโลกรอบดวงอาทิตย์ ซึ่งทำให้ตำแหน่งที่แสงอาทิตย์ตกกระทบตั้งฉากกับพื้นโลกเปลี่ยนแปลงไปในแต่ละช่วงของปี
ในช่วงกลางปี ตั้งแต่ประมาณเดือนพฤษภาคมถึงตุลาคม ซีกโลกเหนือหันเข้าหาดวงอาทิตย์มากขึ้น ทำให้พื้นทวีปเอเชียร้อน อากาศร้อนยกตัวขึ้นและเกิดเป็นแนวความกดอากาศต่ำ ร่องมรสุมจึงขยับเลื่อนขึ้นลงตามฤดูกาล และในช่วงฤดูฝนจะพาดผ่านประเทศไทย
เมื่อร่องมรสุมพาดผ่าน จะทำให้มีเมฆมากและฝนตกชุก โดยเฉพาะบริเวณที่แนวร่องพาดผ่านโดยตรง อาจเกิดฝนตกหนักต่อเนื่องหลายวัน และเพิ่มความเสี่ยงน้ำท่วมฉับพลัน น้ำป่าไหลหลาก และน้ำล้นตลิ่ง เนื่องจากมีฝนตกสะสมในปริมาณมาก
หากเปรียบเทียบให้เห็นภาพง่าย ๆ ร่องมรสุมจึงเปรียบเสมือน “สายพานผลิตฝนขนาดใหญ่” ที่เลื่อนมาพาดผ่านประเทศไทยตามฤดูกาล เมื่อมวลอากาศชื้นจากทะเลเคลื่อนเข้ามาเจอกับร่องความกดอากาศต่ำ อากาศจะยกตัวและก่อตัวเป็นเมฆฝน ส่งผลให้เกิดฝนตกหนักในหลายพื้นที่
โลกร้อน ทำให้ฝนหนักขึ้นได้อย่างไร?
ปัจจุบันโลกกำลังเผชิญกับภาวะโลกร้อนและสภาพอากาศที่ร้อนขึ้น ส่งผลให้อุณหภูมิของมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศสูงขึ้นผิดปกติ เมื่ออากาศอุ่นขึ้น บรรยากาศสามารถกักเก็บไอน้ำได้มากขึ้น ดังนั้นเมื่อมีระบบอากาศมากระตุ้น ความชื้นที่สะสมอยู่จึงสามารถกลายเป็นฝนตกหนักรุนแรงในลักษณะสภาพอากาศสุดขั้วได้
แม้ภาพรวมของ “เอลนีโญ” จะมีแนวโน้มกดดันให้ประเทศไทยมีฝนน้อยลง แต่ในระยะสั้น หากร่องมรสุมพาดผ่านและมีกำลังแรง ก็สามารถทำให้เกิดฝนตกหนักได้ แม้จะอยู่ในช่วงที่มีอิทธิพลของเอลนีโญก็ตาม
อย่างไรก็ตาม หลังจากช่วงที่มีฝนตกชุก สัญญาณความแห้งแล้งมีแนวโน้มชัดเจนขึ้นในช่วงเดือนตุลาคม–ธันวาคม 2569 โดยเฉพาะพื้นที่ภาคเหนือและภาคกลางที่อาจเผชิญภาวะฝนน้อยลง สถานการณ์ดังกล่าวอาจส่งผลต่อปริมาณน้ำต้นทุนในเขื่อนกักเก็บน้ำ และอาจลากยาวข้ามปีไปถึงฤดูร้อนปีหน้า หากฝนสะสมในช่วงปลายฤดูฝนไม่เพียงพอ
ประเทศไทยจึงอาจต้องเผชิญทั้งสองด้านของความแปรปรวนทางสภาพอากาศ คือช่วงหนึ่งมีฝนตกหนักและเสี่ยงน้ำท่วม ขณะที่หลังจากนั้นอาจเข้าสู่ช่วงฝนน้อยและเสี่ยงภัยแล้ง โดยมีความเสี่ยงต่อเนื่องไปถึงอากาศร้อนจัด ไฟป่า และปัญหาฝุ่น PM2.5 ในฤดูร้อนปีหน้า
ที่มาข้อมูล : เฟซบุ๊ก Sonthi Kotchawat
ที่มารูปภาพ : Reuters
