นายพิพัฒน์ กล่าวว่า การลงนามครั้งนี้เป็นความร่วมมือด้านคมนาคม และเป็นส่วนหนึ่งของความสัมพันธ์อันยาวนานระหว่างไทยกับรัสเซีย ซึ่งในปี 2570 ไทยและรัสเซียจะครบรอบ 130 ปี แห่งความสัมพันธ์ทางการทูต รวมทั้งเป็นการต่อยอดความร่วมมือระดับรัฐบาลภายหลังการเยือนรัสเซียของ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี เมื่อเดือนมิถุนายน 2569

โดยมีเป้าหมายสำคัญคือ การนำองค์ความรู้และเทคโนโลยีที่เป็นประโยชน์กลับมาพัฒนาระบบคมนาคมของประเทศไทย โดยเฉพาะระบบราง การขนส่งอัจฉริยะ เทคโนโลยีอัตโนมัติ การขนส่งทางน้ำ การบิน และการพัฒนาบุคลากร เพื่อให้ระบบขนส่งของไทยมีประสิทธิภาพและความปลอดภัยสูงขึ้น สามารถรองรับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีการเดินทางในอนาคต โดยเทคโนโลยีด้านการขนส่งเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว 

ประเทศไทยจึงต้องเปิดกว้าง เรียนรู้ และเลือกสิ่งที่ดีที่สุดจากนานาชาติมาปรับใช้ให้เหมาะกับบริบทของเรา โดยต้องทำให้ประชาชนเดินทางสะดวกและปลอดภัยขึ้น ลดต้นทุนการขนส่ง ทำให้ระบบคมนาคมของไทยสามารถแข่งขันกับนานาประเทศได้

ภายใต้บันทึกแสดงเจตจำนงดังกล่าว ไทยและรัสเซียจะส่งเสริมความร่วมมือด้านการขนส่ง บนหลักความเสมอภาคและผลประโยชน์ร่วมกัน ครอบคลุม 7 ด้านสำคัญ ได้แก่

1. การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคม ส่งเสริมความร่วมมือและการมีส่วนร่วมในโครงการด้านระบบราง ทางถนน การเดินเรือ และการบิน

2. การขนส่งต่อเนื่องหลายรูปแบบ (Multimodal Transport) เชื่อมโยงการเดินทาง และการขนส่งสินค้าในรูปแบบต่าง ๆ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ลดเวลาและต้นทุนด้านโลจิสติกส์ รวมถึงสนับสนุนการเพิ่มปริมาณการขนส่งสินค้าและผู้โดยสารระหว่างกัน

3. การพัฒนาบุคลากรด้านคมนาคม ผ่านการฝึกอบรมวิชาชีพและการพัฒนาศักยภาพของผู้เชี่ยวชาญ เพื่อเตรียมบุคลากรไทยรองรับเทคโนโลยีการขนส่งยุคใหม่

4. ความร่วมมือทางวิชาการและการวิจัย แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ ประสบการณ์ งานวิจัย และการศึกษาร่วมกัน เพื่อให้การพัฒนาระบบคมนาคมอยู่บนพื้นฐานของเทคโนโลยีและองค์ความรู้สมัยใหม่

5. เทคโนโลยีดาวเทียมเพื่อการขนส่ง ส่งเสริมความร่วมมือด้านระบบค้นหาและเทคโนโลยีดาวเทียม เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการและความปลอดภัยของระบบขนส่ง

6. ความมั่นคงและความปลอดภัยด้านการขนส่ง แลกเปลี่ยนองค์ความรู้และมาตรฐาน เพื่อยกระดับความปลอดภัยของประชาชนในการเดินทางและการขนส่งสินค้า

7. ความร่วมมือในเวทีระหว่างประเทศ ประสานความร่วมมือภายใต้กรอบองค์การระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้อง อาทิ ESCAP APEC ASEAN และ ASEM เพื่อเพิ่มบทบาทของไทยในเครือข่ายคมนาคมและโลจิสติกส์ระดับภูมิภาคและระดับโลก

ในการหารือฝ่ายรัสเซีย โดยนายแอนเดรย์ได้นำเสนอความก้าวหน้าด้าน Smart Transport และ Unmanned Technology ซึ่งกำลังถูกนำมาใช้กับระบบขนส่งหลายประเภท ทั้งรถไฟ รถไฟใต้ดิน รถราง การขนส่งทางถนน และการเดินเรือ รวมถึงการพัฒนากฎหมายเพื่อรองรับยานยนต์ไร้คนขับ และแผนเพิ่มจำนวนรถบรรทุกอัตโนมัติบนเส้นทางขนส่งของรัสเซีย 

นอกจากนี้ รัสเซียยังมีสถาบันการศึกษาที่เชี่ยวชาญด้านการขนส่งจำนวนมาก จึงมีโอกาสต่อยอดไปสู่การฝึกอบรมบุคลากร การแลกเปลี่ยนนักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญ ตลอดจนการทำวิจัยร่วมกัน เพื่อให้ประเทศไทยไม่ได้เพียง “ใช้เทคโนโลยี” แต่สามารถพัฒนาคนไทยให้มีองค์ความรู้และสามารถบริหารจัดการเทคโนโลยีเหล่านั้นได้ด้วยตนเองในระยะยาว

นายชยธรรม์ กล่าวว่า หลังการลงนามจะมีการต่อยอดความร่วมมือในสาขาที่ทั้งสองฝ่าย มีศักยภาพ โดยเฉพาะ 4 ด้าน ได้แก่ การขนส่งทางอากาศ การขนส่งทางน้ำ ระบบราง และระบบขนส่งอัจฉริยะ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถแลกเปลี่ยนข้อมูล ผู้เชี่ยวชาญ และองค์ความรู้เชิงเทคนิคระหว่างกันได้โดยตรง เป็นประโยชน์ต่อการศึกษาแนวทางพัฒนาระบบคมนาคมในอนาคต 

โดยเฉพาะระบบรางอัจฉริยะ ระบบควบคุมและบริหารการเดินรถ เทคโนโลยีช่วยเหลือและขับขี่อัตโนมัติ รวมถึงระบบเดินเรืออัตโนมัติ ซึ่งสามารถนำมาแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ ศึกษาความเหมาะสม และพิจารณาปรับใช้ภายใต้มาตรฐานความปลอดภัยและกฎหมายของประเทศไทย

กระทรวงคมนาคม พร้อมเปิดกว้างต่อความร่วมมือกับทุกประเทศที่มีองค์ความรู้และมาตรฐาน ที่เป็นประโยชน์ โดยคำนึงถึงความเหมาะสม ความคุ้มค่า ความปลอดภัย และผลประโยชน์ของประเทศเป็นสำคัญ เพื่อคัดเลือกเทคโนโลยีที่เหมาะสมที่สุดมาประยุกต์ใช้กับระบบคมนาคมไทย