สกัดวงจรบัญชีม้า! คุมวงเงินโอน “เยาวชน” ตามช่วงอายุ ลดความเสี่ยงตกเป็นเหยื่อมิจฉาชีพ

กำหนดวงเงินการโอนและการชำระเงินต่อวันผ่านช่องทางดิจิทัล

สำหรับมาตรการดังกล่าว เพื่อลดความเสี่ยงที่มิจฉาชีพจะนำบัญชีของเยาวชนไปใช้ก่ออาชญากรรมทางการเงิน โดยพิจารณาให้สอดคล้องกับข้อมูลการใช้งานจริงของลูกค้าในกลุ่มเยาวชน ดังนี้

• อายุ 10 ปี – ไม่เกิน 12 ปี : โอนเงินได้ไม่เกิน 3,000 บาทต่อวัน
• อายุ 12 ปี – ไม่เกิน 15 ปี : โอนเงินได้ไม่เกิน 5,000 บาทต่อวัน
• อายุ 15 ปี – ไม่เกิน 18 ปี : โอนเงินได้ไม่เกิน 10,000 บาทต่อวัน

ทั้งนี้ เพื่อลดผลกระทบต่อผู้สุจริต ธนาคารพาณิชย์และผู้ประกอบธุรกิจ e-Money ต้องแจ้งลูกค้าล่วงหน้าก่อนการปรับวงเงิน และจัดให้มีช่องทางติดต่อที่สะดวก เช่น Mobile Application คอลเซนเตอร์ และสาขา สำหรับลูกค้าที่ประสงค์จะขอปรับเพิ่มวงเงิน โดยธนาคารพาณิชย์และผู้ประกอบธุรกิจ e-Money จะทยอยปรับวงเงินตามที่กำหนดไว้ข้างต้นให้แล้วเสร็จภายในเดือนกันยายนและตุลาคม 2569 ตามลำดับ

ลดความเสี่ยงเยาวชนจะตกเป็นเหยื่อหรือถูกหลอก

ธปท. หวังว่าการยกระดับมาตรการในครั้งนี้จะช่วยลดความเสี่ยงที่เยาวชนจะตกเป็นเหยื่อหรือถูกหลอกให้นำบัญชีไปใช้เป็นบัญชีม้าได้ และขอให้ผู้ปกครองสร้างความเข้าใจแก่บุตรหลานว่า การเปิดบัญชีให้ผู้อื่นหรือให้ผู้อื่นมาใช้บัญชี มีความเสี่ยงที่บัญชีจะถูกนำไปใช้ในการกระทำความผิดซึ่งมีผลทางกฎหมาย 

อย่างไรก็ตาม ในเรื่องดังกล่าวนั้นทาง ธปท. จะติดตามและประเมินสถานการณ์ รวมถึงพฤติกรรมของกลุ่มมิจฉาชีพที่อาจปรับเปลี่ยนรูปแบบการก่อเหตุอย่างใกล้ชิด เพื่อปรับมาตรการให้เหมาะสมและทันต่อสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง

บัญชีม้าคืออะไร มีโทษตามกฎหมายอย่างไรบ้าง?

บัญชีม้า คือ บัญชีเงินฝากธนาคาร บัญชีสินทรัพย์ดิจิทัล หรือบัญชีเงินอิเล็กทรอนิกส์ (e-Wallet) ที่เจ้าของบัญชีตัวจริงยินยอมเปิดให้บุคคลอื่นนำไปใช้ทำธุรกรรมทางการเงิน โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อปกปิดตัวตนที่แท้จริงของผู้กระทำผิด และใช้เป็นทางผ่านในการรับ-โอนเงินที่ได้มาจากอาชญากรรมต่าง ๆ

เมื่อเปิดบัญชีม้า มีโทษตามกฎหมายอย่างไรบ้าง?

• หลายคนอาจคิดว่าตนเป็นเพียงผู้เปิดบัญชี ไม่ได้กระทำผิดโดยตรง แต่ตามกฎหมายแล้วถือว่ามีความผิดร้ายแรงและมีบทลงโทษที่ชัดเจน ตามพระราชกำหนดมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี พ.ศ. 2566 ได้กำหนดโทษสำหรับผู้ที่เกี่ยวข้องกับบัญชีม้าไว้ ดังนี้
• ผู้เปิดบัญชีหรือยอมให้ผู้อื่นใช้บัญชี (เจ้าของบัญชีม้า): มีโทษจำคุกไม่เกิน 3 ปี หรือปรับไม่เกิน 300,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
• ผู้ที่เป็นธุระจัดหา โฆษณา หรือชักชวนเพื่อให้มีการซื้อขายบัญชีม้า: มีโทษจำคุกตั้งแต่ 2 - 5 ปี และปรับตั้งแต่ 200,000 - 500,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ
• ความผิดฐานฟอกเงิน: นอกเหนือจากโทษข้างต้น เจ้าของบัญชีม้าอาจถูกดำเนินคดีในฐานะผู้ร่วมกระทำความผิดฐานฟอกเงิน ซึ่งมีโทษจำคุก 1 - 10 ปี หรือปรับตั้งแต่ 20,000 - 200,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับอีกด้วย

*สิ่งสำคัญที่ต้องเน้นย้ำ คือ แม้เจ้าของบัญชีจะไม่รู้ว่าผู้ที่นำบัญชีไปใช้จะนำไปทำผิดกฎหมาย ก็ยังคงมีความผิด เพียงเพราะคุณเป็นผู้เปิดหรือยินยอมให้ใช้บัญชีนั้น ดังนั้น หากมีใครที่มายื่นข้อเสนอให้คุณช่วยไปเปิดบัญชีธนาคารที่เป็นชื่อของคุณ ก็ให้พิจารณาให้ละเอียดถี่ถ้วนเพราะหากบัญชีนั้นเกี่ยวข้องกับอาชญากรรมออนไลน์ และถูกตำรวจจับกุมได้ คุณก็จะต้องรับโทษทางกฎหมายทุกกรณีเช่นกัน

ผลกระทบระยะยาวของการเปิดบัญชีม้า มีอะไรบ้าง ?

หลังจากที่ทราบแล้วว่า บัญชีม้าคืออะไร ส่วนต่อมาคือที่คุณต้องทราบคือการเปิด บัญชีม้าโทษมีอะไรบ้างนอกเหนือจากโทษทางอาญาแล้ว การเข้าไปพัวพันกับบัญชีม้ายังส่งผลกระทบต่อชีวิตรวมถึงการทำธุรกรรมทางการเงินในระยะยาวอีกด้วย ไม่ว่าจะเป็น

1. ถูกอายัดบัญชีและติดแบล็กลิสต์เครดิตบูโร

เมื่อบัญชีถูกใช้ในการกระทำผิด จะถูกอายัดทันที ทำให้ไม่สามารถทำธุรกรรมใด ๆ ได้ และชื่อของคุณจะถูกบันทึกในระบบฐานข้อมูลของสถาบันการเงิน ทำให้เสียประวัติทางการเงินอย่างรุนแรง อาจถึงขั้นไม่สามารถทำธุรกรรมทางการเงินกับธนาคารต่าง ๆ ได้

2. เสียประวัติการเงิน ทำให้กู้เงิน/ทำธุรกรรมการเงินยาก

ประวัติที่เสียหายจากการที่คุณเปิดบัญชีม้า จะทำให้การขอสินเชื่อต่าง ๆ ในอนาคต เช่น สินเชื่อบ้าน, สินเชื่อรถยนต์ หรือแม้แต่บัตรเครดิต ก็จะเป็นไปได้ยากมาก หรืออาจไม่ได้รับอนุมัติเลย

3. เสียโอกาสในการสมัครงานบางตำแหน่ง (โดยเฉพาะสายการเงิน)

หลายบริษัทเอกชน โดยเฉพาะสถาบันการเงินและองค์กรชั้นนำ จะมีกระบวนการตรวจสอบประวัติอาชญากรรมและประวัติทางการเงินของผู้สมัครงานก่อนการเริ่มเข้าทำงาน และถ้าหากพบว่าเคยมีส่วนเกี่ยวข้องกับบัญชีม้า คุณจะถูกตัดสิทธิ์จากการพิจารณาเข้ารับทำงานทันที เหมือนเป็นการถูกปิดโอกาสในการทำงานในองค์กรชั้นนำไปด้วย

วิธีป้องกันไม่ให้ตกเป็นเหยื่อบัญชีม้า

• การป้องกันถูกหลอกให้เปิดบัญชีม้าที่ดีที่สุดคือการมีความรู้และตระหนักถึงความเสี่ยงของบัญชีม้าโทษอยู่เสมอ 
• ไม่เปิดบัญชีให้คนอื่นเด็ดขาด: ไม่ว่าผู้ที่มาขอจะเป็นเพื่อนสนิทหรือญาติก็ตาม และปฏิเสธข้อเสนอรับจ้างเปิดบัญชีทุกรูปแบบ
• ตรวจสอบข้อมูลก่อนโอนเงินทุกครั้ง: หากต้องโอนเงินให้บุคคลที่ไม่รู้จัก ควรตรวจสอบชื่อบัญชีและประวัติอย่างละเอียดก่อนเสมอ
• ระวังงานออนไลน์ที่ขอใช้บัญชีส่วนตัว: งานที่ถูกกฎหมายจะไม่มีนโยบายให้พนักงานใช้บัญชีส่วนตัวในการทำธุรกรรมของบริษัท
• ติดตามข่าวสารและประกาศเตือนภัย: รับฟังข่าวสารจากหน่วยงานที่น่าเชื่อถือ เช่น สำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.) และกองบัญชาการตำรวจสืบสวนสอบสวนอาชญากรรมทางเทคโนโลยี (บช.สอท.) เพื่อให้รู้ทันกลโกงรูปแบบใหม่ ๆ อยู่เสมอ

มาตรการควบคุมวงเงินโอนสำหรับบัญชีเยาวชนตามช่วงอายุ ถือเป็นเครื่องมือเชิงรุกในการตัดวงจรการหลอกลวงและการนำบัญชีไปใช้ในทางที่ผิด เพราะการกระทำความผิด โดยที่ตัวเยาวชนเองอาจไม่เคยตระหนัก ผลกระทบที่ตามมาไม่ได้หยุดอยู่แค่การโดนหลอก แต่คือการต้องรับโทษตามกฎหมาย รวมทั้งเสียประวัติทางการเงิน (Blacklist) ซึ่งอาจกระทบถึงการเสียอนาคตทางการศึกษาและการทำงานอีกด้วย

ข้อมูลจาก ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) /  ธนาคารกรุงไทย