โลกร้อนทำสัตว์ล้มตาย เตือนภัยโรคระบาด สะเทือนอาหารทั่วโลก

วิกฤตโลกร้อนไม่ได้ส่งผลกระทบต่อมนุษย์เพียงอย่างเดียว แต่กำลังคุกคามสุขภาพและความอยู่รอดของสัตว์ทั่วโลก ทั้งจากคลื่นความร้อน ภัยแล้ง น้ำท่วม และโรคระบาดที่เปลี่ยนรูปแบบการแพร่กระจาย องค์การสุขภาพสัตว์โลก หรือ WOAH จึงเรียกร้องต่อที่ประชุม COP31 ให้ยกระดับการดูแลสุขภาพสัตว์เป็นส่วนสำคัญของนโยบายรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ พร้อมเตือนว่าหากละเลยปัญหานี้ อาจกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารและชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนหลายล้านคนทั่วโลก
องค์การสุขภาพสัตว์โลก (World Organisation for Animal Health หรือ WOAH) เปิดเผยเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 ว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังส่งผลกระทบต่อสุขภาพและสวัสดิภาพสัตว์ทั่วโลกอย่างชัดเจน โดยเฉพาะสัตว์เลี้ยงเพื่อการเกษตร ซึ่งเป็นแหล่งอาหาร รายได้ และอาชีพของประชาชนจำนวนมาก
ผลกระทบไม่ได้จำกัดอยู่เพียงอุณหภูมิที่สูงขึ้น แต่ยังรวมถึงความเครียดจากความร้อนที่ทำให้ระบบภูมิคุ้มกันของสัตว์อ่อนแอลง ความสามารถในการสืบพันธุ์และผลผลิตลดลง ขณะที่ภัยแล้งและน้ำท่วมคุกคามการอยู่รอดของสัตว์ ส่วนไฟป่ายังทำลายถิ่นที่อยู่อาศัยและสร้างความเสียหายต่อระบบนิเวศ
นอกจากนี้ สภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงยังส่งผลต่อการแพร่กระจายของโรคในสัตว์ เนื่องจากอุณหภูมิและปริมาณฝนมีอิทธิพลต่อการดำรงชีวิตของแมลงและพาหะนำโรค ทำให้โรคบางชนิดอาจแพร่กระจายไปยังพื้นที่ที่ไม่เคยพบมาก่อน เพิ่มความท้าทายในการเฝ้าระวังและป้องกันโรคระบาด
กลุ่มที่ได้รับผลกระทบรุนแรงเป็นพิเศษคือเกษตรกรรายย่อยและชุมชนที่พึ่งพาการเลี้ยงสัตว์ เพราะเมื่อสัตว์เจ็บป่วยหรือล้มตาย ไม่เพียงทำให้สูญเสียแหล่งอาหาร แต่ยังหมายถึงการสูญเสียรายได้และความมั่นคงทางเศรษฐกิจของครอบครัว
อย่างไรก็ตาม WOAH ชี้ว่า การดูแลสุขภาพสัตว์สามารถเป็นส่วนหนึ่งของการแก้ปัญหาโลกร้อนได้เช่นกัน เนื่องจากสัตว์ที่มีสุขภาพแข็งแรงมักให้ผลผลิตได้ดีและใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น การป้องกันโรคและลดการสูญเสียสัตว์จึงอาจช่วยลดปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่อหน่วยอาหารที่ผลิตได้
สรุปข่าว
วิกฤตโลกร้อนไม่ได้ส่งผลกระทบต่อมนุษย์เพียงอย่างเดียว แต่กำลังคุกคามสุขภาพและความอยู่รอดของสัตว์ทั่วโลก ทั้งจากคลื่นความร้อน ภัยแล้ง น้ำท่วม และโรคระบาดที่เปลี่ยนรูปแบบการแพร่กระจาย องค์การสุขภาพสัตว์โลก หรือ WOAH จึงเรียกร้องต่อที่ประชุม COP31 ให้ยกระดับการดูแลสุขภาพสัตว์เป็นส่วนสำคัญของนโยบายรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ พร้อมเตือนว่าหากละเลยปัญหานี้ อาจกระทบต่อความมั่นคงทางอาหารและชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนหลายล้านคนทั่วโลก
องค์การสุขภาพสัตว์โลก (World Organisation for Animal Health หรือ WOAH) เปิดเผยเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 ว่า การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศกำลังส่งผลกระทบต่อสุขภาพและสวัสดิภาพสัตว์ทั่วโลกอย่างชัดเจน โดยเฉพาะสัตว์เลี้ยงเพื่อการเกษตร ซึ่งเป็นแหล่งอาหาร รายได้ และอาชีพของประชาชนจำนวนมาก
ผลกระทบไม่ได้จำกัดอยู่เพียงอุณหภูมิที่สูงขึ้น แต่ยังรวมถึงความเครียดจากความร้อนที่ทำให้ระบบภูมิคุ้มกันของสัตว์อ่อนแอลง ความสามารถในการสืบพันธุ์และผลผลิตลดลง ขณะที่ภัยแล้งและน้ำท่วมคุกคามการอยู่รอดของสัตว์ ส่วนไฟป่ายังทำลายถิ่นที่อยู่อาศัยและสร้างความเสียหายต่อระบบนิเวศ
นอกจากนี้ สภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงยังส่งผลต่อการแพร่กระจายของโรคในสัตว์ เนื่องจากอุณหภูมิและปริมาณฝนมีอิทธิพลต่อการดำรงชีวิตของแมลงและพาหะนำโรค ทำให้โรคบางชนิดอาจแพร่กระจายไปยังพื้นที่ที่ไม่เคยพบมาก่อน เพิ่มความท้าทายในการเฝ้าระวังและป้องกันโรคระบาด
กลุ่มที่ได้รับผลกระทบรุนแรงเป็นพิเศษคือเกษตรกรรายย่อยและชุมชนที่พึ่งพาการเลี้ยงสัตว์ เพราะเมื่อสัตว์เจ็บป่วยหรือล้มตาย ไม่เพียงทำให้สูญเสียแหล่งอาหาร แต่ยังหมายถึงการสูญเสียรายได้และความมั่นคงทางเศรษฐกิจของครอบครัว
อย่างไรก็ตาม WOAH ชี้ว่า การดูแลสุขภาพสัตว์สามารถเป็นส่วนหนึ่งของการแก้ปัญหาโลกร้อนได้เช่นกัน เนื่องจากสัตว์ที่มีสุขภาพแข็งแรงมักให้ผลผลิตได้ดีและใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น การป้องกันโรคและลดการสูญเสียสัตว์จึงอาจช่วยลดปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่อหน่วยอาหารที่ผลิตได้
ขณะเดียวกัน การลงทุนด้านบริการสัตวแพทย์ยังมีบทบาทสำคัญในการรับมือภัยพิบัติและโรคระบาด โดยเฉพาะการนำข้อมูลสภาพอากาศและสิ่งแวดล้อมมาวิเคราะห์ร่วมกับข้อมูลโรคสัตว์ เพื่อคาดการณ์ความเสี่ยงล่วงหน้า
ปัจจุบัน WOAH ได้ดำเนินโครงการในแอฟริกาเหนือ โดยใช้ข้อมูลสิ่งแวดล้อมและภูมิอากาศจากดาวเทียมร่วมกับข้อมูลสุขภาพสัตว์ เพื่อติดตามสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการแพร่กระจายของพาหะนำโรค ก่อนขยายแนวทางดังกล่าวไปยังภูมิภาคบอลข่านตะวันตกและคอเคซัส
แต่สิ่งที่น่ากังวลคือ งบประมาณด้านสภาพภูมิอากาศทั่วโลกยังให้ความสำคัญกับสุขภาพสัตว์น้อยมาก โดยรายงานปี 2568 ของ HealthforAnimals ระบุว่า มีเงินทุนด้านสภาพภูมิอากาศทั่วโลกเพียงประมาณ 0.01–0.02% เท่านั้น ที่ถูกจัดสรรให้กับการดูแลสุขภาพปศุสัตว์
WOAH จึงเรียกร้องให้รัฐบาลทั่วโลกบรรจุประเด็นสุขภาพสัตว์ไว้ในยุทธศาสตร์ด้านสภาพภูมิอากาศ ทั้งแผนลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก แผนปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และนโยบายด้านความหลากหลายทางชีวภาพ พร้อมสนับสนุนแนวคิด One Health หรือสุขภาพหนึ่งเดียว ที่เชื่อมโยงสุขภาพของมนุษย์ สัตว์ และสิ่งแวดล้อมเข้าด้วยกัน
ด้านเอ็มมานูเอล ซูเบย์รอง (Emmanuelle Soubeyran) ผู้อำนวยการใหญ่องค์การสุขภาพสัตว์โลก กล่าวระหว่างกิจกรรมคู่ขนานของการประชุม COP31 ว่า ระบบสุขภาพที่สามารถรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศได้อย่างแท้จริง จะเกิดขึ้นไม่ได้หากขาดระบบสุขภาพสัตว์และบริการสัตวแพทย์ที่เข้มแข็ง
องค์การสุขภาพสัตว์โลกย้ำว่า การปกป้องสุขภาพสัตว์ไม่ใช่เพียงเรื่องของการเลี้ยงสัตว์หรือป้องกันโรคระบาดเท่านั้น แต่ยังเกี่ยวข้องโดยตรงกับความมั่นคงทางอาหาร เศรษฐกิจชุมชน และการรับมือวิกฤตโลกร้อน การลงทุนด้านสุขภาพสัตว์จึงเป็นอีกหนึ่งกลไกสำคัญที่จะช่วยสร้างความสามารถในการปรับตัวต่อสภาพภูมิอากาศ และนำไปสู่อนาคตที่ยั่งยืนสำหรับทั้งมนุษย์ สัตว์ และสิ่งแวดล้อม
- COP31 ล้มเหลวหนัก ประเทศหมู่เกาะเสี่ยงจม ประเทศเล็กแฉ มีคนขวางแก้ปัญหาโลกร้อน
- หนาวช่วงเอลนีโญน่ากลัว อันตรายกว่าที่คิด ซ่อนภัยคุกคามรอบด้าน
- COP31 ถูกตั้งคำถาม กลุ่มทุนพลังงานฟอสซิลล้น แต่ชาติเปราะบางเสียงเบา ใครกันแน่ได้ประโยชน์?
- “COP31” เดือด เปิดร่างข้อตกลงโลก ดันเลิกใช้เชื้อเพลิงฟอสซิลทันที แต่ชาติผู้ผลิตน้ำมันค้านหนัก
- ทะเลกำลังหายใจไม่ออก นักดำน้ำหญิงตุรกี โชว์กลั้นหายใจ สะเทือนเวที COP31
