COP31 ชี้ชะตาโลก จับตา 5 วาระใหญ่ เร่งกู้วิกฤตโลกร้อน ก่อนหายนะเกินควบคุม

การประชุม COP31 เปิดฉากขึ้นแล้วที่ประเทศตุรกี ท่ามกลางสัญญาณเตือนด้านสภาพภูมิอากาศที่น่ากังวล หลังโลกเผชิญเดือนตุลาคมที่ร้อนที่สุดเป็นประวัติการณ์ ขณะที่ปรากฏการณ์เอลนีโญกำลังทวีความรุนแรง โดยการประชุมครั้งนี้มี 5 ประเด็นสำคัญที่ทั่วโลกต้องจับตา ตั้งแต่การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก การเลิกพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล ไปจนถึงเงินทุนรับมือภัยพิบัติและการปกป้องชุมชนจากสภาพอากาศสุดขั้ว
การประชุมรัฐภาคีกรอบอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ครั้งที่ 31 หรือ COP31 จัดขึ้นระหว่างวันที่ 9-20 พฤศจิกายน 2569 ที่เมืองอันตัลยา ประเทศตุรกี โดยมีเป้าหมายสำคัญในการผลักดันให้ประเทศต่าง ๆ ปฏิบัติตามคำมั่นสัญญาด้านสภาพภูมิอากาศที่เคยให้ไว้ ทั้งการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและการช่วยเหลือประชาชนรับมือภัยแล้ง น้ำท่วม และคลื่นความร้อน
การประชุมเกิดขึ้นท่ามกลางสถานการณ์ที่โลกเพิ่งเผชิญเดือนตุลาคมที่ร้อนที่สุดเป็นประวัติการณ์ ขณะที่อุณหภูมิผิวน้ำทะเลนอกเขตขั้วโลกทำสถิติสูงสุดสำหรับเดือนตุลาคมเช่นกัน โดยมีปรากฏการณ์เอลนีโญในมหาสมุทรแปซิฟิกที่กำลังทวีความรุนแรงเป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญ
สำหรับ COP หรือ Conference of the Parties เป็นการประชุมประจำปีของประเทศภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งจัดขึ้นครั้งแรกที่กรุงเบอร์ลิน ประเทศเยอรมนี เมื่อปี 2538 ก่อนจะนำไปสู่การรับรองข้อตกลงปารีสในการประชุม COP21 เมื่อปี 2558 โดยมีเป้าหมายควบคุมอุณหภูมิโลกไม่ให้เพิ่มขึ้นถึง 2 องศาเซลเซียส และพยายามจำกัดไว้ที่ 1.5 องศาเซลเซียส เมื่อเทียบกับระดับก่อนยุคอุตสาหกรรม
สรุปข่าว
การประชุม COP31 เปิดฉากขึ้นแล้วที่ประเทศตุรกี ท่ามกลางสัญญาณเตือนด้านสภาพภูมิอากาศที่น่ากังวล หลังโลกเผชิญเดือนตุลาคมที่ร้อนที่สุดเป็นประวัติการณ์ ขณะที่ปรากฏการณ์เอลนีโญกำลังทวีความรุนแรง โดยการประชุมครั้งนี้มี 5 ประเด็นสำคัญที่ทั่วโลกต้องจับตา ตั้งแต่การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก การเลิกพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล ไปจนถึงเงินทุนรับมือภัยพิบัติและการปกป้องชุมชนจากสภาพอากาศสุดขั้ว
การประชุมรัฐภาคีกรอบอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ครั้งที่ 31 หรือ COP31 จัดขึ้นระหว่างวันที่ 9-20 พฤศจิกายน 2569 ที่เมืองอันตัลยา ประเทศตุรกี โดยมีเป้าหมายสำคัญในการผลักดันให้ประเทศต่าง ๆ ปฏิบัติตามคำมั่นสัญญาด้านสภาพภูมิอากาศที่เคยให้ไว้ ทั้งการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกและการช่วยเหลือประชาชนรับมือภัยแล้ง น้ำท่วม และคลื่นความร้อน
การประชุมเกิดขึ้นท่ามกลางสถานการณ์ที่โลกเพิ่งเผชิญเดือนตุลาคมที่ร้อนที่สุดเป็นประวัติการณ์ ขณะที่อุณหภูมิผิวน้ำทะเลนอกเขตขั้วโลกทำสถิติสูงสุดสำหรับเดือนตุลาคมเช่นกัน โดยมีปรากฏการณ์เอลนีโญในมหาสมุทรแปซิฟิกที่กำลังทวีความรุนแรงเป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญ
สำหรับ COP หรือ Conference of the Parties เป็นการประชุมประจำปีของประเทศภาคีอนุสัญญาสหประชาชาติด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งจัดขึ้นครั้งแรกที่กรุงเบอร์ลิน ประเทศเยอรมนี เมื่อปี 2538 ก่อนจะนำไปสู่การรับรองข้อตกลงปารีสในการประชุม COP21 เมื่อปี 2558 โดยมีเป้าหมายควบคุมอุณหภูมิโลกไม่ให้เพิ่มขึ้นถึง 2 องศาเซลเซียส และพยายามจำกัดไว้ที่ 1.5 องศาเซลเซียส เมื่อเทียบกับระดับก่อนยุคอุตสาหกรรม
สำหรับการประชุม COP31 ในปีนี้ มี 5 ประเด็นสำคัญที่ต้องติดตาม
ประเด็นแรก
การเร่งลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก หลังข้อมูลจาก Copernicus Climate Change Service ระบุว่า เดือนตุลาคมที่ผ่านมาเป็นเดือนที่ 3 ติดต่อกันที่อุณหภูมิเฉลี่ยโลกสูงกว่าระดับก่อนยุคอุตสาหกรรมเกิน 1.5 องศาเซลเซียส แม้เป้าหมายตามความตกลงปารีสจะพิจารณาจากอุณหภูมิเฉลี่ยระยะยาว แต่สถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนถึงความเร่งด่วนในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก โดยโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ หรือ UNEP เตือนว่า ประเทศต่าง ๆ จำเป็นต้องลดการปล่อยก๊าซให้มากขึ้น เพื่อลดระดับและระยะเวลาที่อุณหภูมิโลกจะสูงเกินเกณฑ์ 1.5 องศาเซลเซียส
ประเด็นที่สอง
การลดการพึ่งพาเชื้อเพลิงฟอสซิล ซึ่งเป็นหนึ่งในความท้าทายสำคัญของโลก โดยในการประชุม COP ที่ประเทศบราซิลเมื่อปีที่ผ่านมา มีมากกว่า 80 ประเทศสนับสนุนข้อเสนอจัดทำแผนเปลี่ยนผ่านออกจากการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล แต่ข้อเสนอดังกล่าวไม่ได้ถูกรวมอยู่ในข้อตกลงฉบับสุดท้าย ขณะที่ปีนี้บราซิลได้นำเสนอแผนของตนเองต่อที่ประชุม COP31 โดยความท้าทายสำคัญอยู่ที่การขยายโครงข่ายไฟฟ้า เพื่อรองรับพลังงานหมุนเวียนจากแสงอาทิตย์และลมให้สามารถส่งถึงบ้านเรือนและภาคธุรกิจได้มากขึ้น
ประเด็นที่สาม
เงินทุนรับมือวิกฤตโลกร้อน โดยข้อตกลงจากการประชุมปีที่ผ่านมามีเป้าหมายเพิ่มเงินทุนสำหรับช่วยเหลือประเทศกำลังพัฒนาในการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็น 3 เท่าภายในปี 2578 เงินทุนเหล่านี้จะถูกนำไปใช้พัฒนาระบบป้องกันน้ำท่วม ระบบจัดการน้ำ และโครงสร้างพื้นฐานที่ช่วยลดความเสียหายจากภัยพิบัติ โดยประเด็นสำคัญคือประเทศผู้ให้ทุนและสถาบันการเงินจะให้การสนับสนุนมากน้อยเพียงใด และเงินทุนจะสามารถนำไปใช้ได้เมื่อใด
ประเด็นที่สี่
การปกป้องความมั่นคงทางอาหารและน้ำ เนื่องจากภัยแล้งที่รุนแรงขึ้นสามารถสร้างผลกระทบทั้งต่อผลผลิตทางการเกษตรและแหล่งน้ำอุปโภคบริโภคในเวลาเดียวกัน การประชุมจึงให้ความสำคัญกับแนวทางช่วยเหลือเกษตรกรให้สามารถปรับตัวต่อสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลง เช่น การเลือกปลูกพืชที่ใช้น้ำน้อยและทนแล้ง รวมถึงการลงทุนพัฒนาระบบชลประทานเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้น้ำ
ประเด็นที่ห้า
การเตรียมเมืองรับมือคลื่นความร้อนและน้ำท่วมรุนแรง โดยการประชุมวันที่ 11 พฤศจิกายน มุ่งหารือแนวทางเพิ่มความสามารถของเมืองในการรับมือสภาพอากาศสุดขั้ว ซึ่งอาจรวมถึงการเพิ่มพื้นที่ร่มเงาตามป้ายรถโดยสาร การออกแบบที่อยู่อาศัยให้เย็นขึ้น และการพัฒนาระบบระบายน้ำให้รองรับฝนตกหนักที่มีแนวโน้มเกิดบ่อยและรุนแรงมากขึ้น
ทั้งนี้ การประชุม COP31 จะสิ้นสุดลงในวันที่ 20 พฤศจิกายน 2569 โดยสิ่งสำคัญที่ทั่วโลกต้องจับตาไม่ใช่เพียงคำประกาศหรือคำมั่นสัญญาของประเทศต่าง ๆ แต่รวมถึงโครงการที่ได้รับเงินทุนสนับสนุนจริง ชุมชนที่จะสามารถเข้าถึงความช่วยเหลือ และระยะเวลาที่มาตรการเหล่านั้นจะเริ่มดำเนินการได้
การประชุม COP31 จึงถือเป็นอีกหนึ่งบททดสอบสำคัญของความร่วมมือระหว่างประเทศ ว่าประชาคมโลกจะสามารถเปลี่ยนคำมั่นสัญญาด้านสภาพภูมิอากาศให้กลายเป็นการลงมือปฏิบัติที่เป็นรูปธรรมได้มากเพียงใด ท่ามกลางอุณหภูมิโลกที่ยังเพิ่มสูงขึ้นและภัยพิบัติทางธรรมชาติที่กำลังคุกคามชีวิตประชาชนทั่วโลก
- AI เสี่ยงซ้ำเติมโลกร้อน มีแค่ 9 ชาติ จาก 200 ชาติ ร่วมลงนามกู้โลก
- “โลกกำลังมุ่งสู่หายนะ” ความจริงที่คนไม่อยากฟัง เลขาฯ UN เตือนทิ้งท้าย ก่อนอำลาตำแหน่ง
- เงินสู้โลกร้อนขาดอีก 80% พบ 3 พันล้านคนทั่วโลก ยังไร้บ้านที่ปลอดภัย
- “เคอร์รี” จวก “ทรัมป์” กำลังทำพลาดมหันต์ พาอเมริกาถอยหลัง เปิดทางจีนครองพลังงานโลก
- วิกฤตไฟป่าอินโดนีเซีย เอลนีโญผนวกโลกร้อน! ร้อนขึ้น 1.6°C ฝนลดฮวบ 50% ทำควันพิษลามข้ามพรมแดน
