“ซูเปอร์เอลนีโญ” ปะทะ “โลกเดือด” จับตาวิกฤตภูมิอากาศสองเด้ง

ข้อมูลอัปเดตล่าสุดจาก JAMSTEC ระบุว่า มีความเป็นไปได้มากกว่า 90% ที่โลกจะเผชิญ Super El Niño ในช่วงปลายปีนี้ต่อเนื่องถึงต้นปีหน้า เมื่อเกิดขึ้นพร้อมกับภาวะ โลกเดือด (Global Warming) นักวิชาการจึงเรียกสถานการณ์นี้ว่า “วิกฤตภูมิอากาศสองเด้ง” ซึ่งอาจทำให้รูปแบบสภาพอากาศแปรปรวนรุนแรงและคาดการณ์ได้ยากกว่าที่เคย เนื่องจากเป็นสถานการณ์ที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนในลักษณะเดียวกัน

เมื่อย้อนดูสถิติการเกิดพายุหมุนเขตร้อนในมหาสมุทรแปซิฟิกช่วงที่เกิดปรากฏการณ์เอลนีโญ พบว่าในปี 2526, 2540 และ 2558 ซึ่งเป็นช่วง Super El Niño จำนวนพายุสูงกว่าค่าเฉลี่ยที่ประมาณ 25 ลูก และส่วนใหญ่มีเส้นทางโค้งขึ้นไปยังประเทศในเอเชียตะวันออก เช่น ไต้หวัน จีน เกาหลีใต้ และญี่ปุ่น โดยมีเพียง พายุลินดา ในปี 2540 ที่เคลื่อนเข้าสู่ประเทศไทยโดยตรง

ขณะที่ในปี 2566 ซึ่งเป็น Strong El Niño มีพายุเกิดขึ้นเพียง 17 ลูก และไม่มีลูกใดเคลื่อนเข้าสู่ประเทศไทย เนื่องจากมีอิทธิพลของปรากฏการณ์ Pacific Meridional Mode (PMM) ซึ่งเป็นความกดอากาศสูงเข้ามาซ้อนทับ ส่งผลให้เส้นทางพายุเปลี่ยนแปลงไป

สำหรับปี 2569 มีการประเมินว่า ในช่วงที่เหลือของฤดูกาลอาจมีพายุเกิดขึ้นอีกประมาณ 10–17 ลูก ส่งผลให้ตลอดทั้งปีอาจมีพายุรวม 21–28 ลูก ซึ่งยังอยู่ในระดับที่ต้องติดตามอย่างใกล้ชิด แม้จะยังไม่สามารถระบุได้ว่าพายุจะเคลื่อนเข้าสู่ประเทศไทยหรือไม่

ศูนย์ภูมิอากาศและภัยพิบัติยังเสนอว่า ประเทศไทยควรดำเนินมาตรการรับมือภัยพิบัติแบบ Dual-Mode Operation หรือการบริหารจัดการควบคู่ทั้ง โหมดน้ำหลาก และ โหมดน้ำแล้ง โดยในช่วงฝนมากควรเร่งกักเก็บ ชะลอ และกระจายน้ำส่วนเกินเข้าสู่พื้นที่แก้มลิง เพื่อลดความเสี่ยงน้ำท่วมฉับพลัน ขณะที่ช่วงฝนทิ้งช่วงหรือภัยแล้ง ควรบริหารจัดการแหล่งน้ำต้นทุนขนาดเล็กให้เพียงพอต่อการอุปโภค บริโภค การเกษตร และการรักษาระบบนิเวศ

แม้ยังไม่มีข้อบ่งชี้ว่าประเทศไทยจะได้รับผลกระทบโดยตรงจากพายุในปีนี้ แต่ภายใต้สถานการณ์ “วิกฤตภูมิอากาศสองเด้ง” ทุกภาคส่วนควรติดตามข้อมูลพยากรณ์อากาศอย่างต่อเนื่อง และเตรียมพร้อมรับมือกับสภาพอากาศสุดขั้วที่อาจเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา