วันที่ 23 กันยายน 2569 จะเกิดปรากฏการณ์ “ศารทวิษุวัต” (Autumnal Equinox) ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ดวงอาทิตย์เคลื่อนมาอยู่ในตำแหน่งตั้งฉากกับเส้นศูนย์สูตรของโลก ส่งผลให้ช่วงเวลากลางวันและกลางคืนในหลายพื้นที่ทั่วโลกมีความยาวใกล้เคียงกันประมาณ 12 ชั่วโมง
ปรากฏการณ์ดังกล่าวถือเป็นจุดเปลี่ยนเข้าสู่ฤดูใบไม้ร่วงของพื้นที่ในซีกโลกเหนือ อาทิ ยุโรป อเมริกาเหนือ แอฟริกาตอนเหนือ และบางพื้นที่ของเอเชีย ขณะที่ประเทศในซีกโลกใต้ เช่น ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ แอฟริกาตอนใต้ รวมถึงบางส่วนของทวีปอเมริกาใต้และหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิกใต้ จะเข้าสู่ฤดูใบไม้ผลิ
สรุปข่าว
วันที่ 23 กันยายน 2569 จะเกิดปรากฏการณ์ “ศารทวิษุวัต” (Autumnal Equinox) ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่ดวงอาทิตย์เคลื่อนมาอยู่ในตำแหน่งตั้งฉากกับเส้นศูนย์สูตรของโลก ส่งผลให้ช่วงเวลากลางวันและกลางคืนในหลายพื้นที่ทั่วโลกมีความยาวใกล้เคียงกันประมาณ 12 ชั่วโมง
ปรากฏการณ์ดังกล่าวถือเป็นจุดเปลี่ยนเข้าสู่ฤดูใบไม้ร่วงของพื้นที่ในซีกโลกเหนือ อาทิ ยุโรป อเมริกาเหนือ แอฟริกาตอนเหนือ และบางพื้นที่ของเอเชีย ขณะที่ประเทศในซีกโลกใต้ เช่น ออสเตรเลีย นิวซีแลนด์ แอฟริกาตอนใต้ รวมถึงบางส่วนของทวีปอเมริกาใต้และหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิกใต้ จะเข้าสู่ฤดูใบไม้ผลิ
สำหรับประเทศไทย แม้จะเกิดปรากฏการณ์ศารทวิษุวัต แต่ยังคงอยู่ในช่วงฤดูฝน เนื่องจากการกำหนดฤดูกาลของประเทศไทยพิจารณาจากลักษณะลมฟ้าอากาศเป็นหลัก โดยในกรุงเทพมหานคร วันที่ 23 กันยายน ดวงอาทิตย์จะขึ้นจากขอบฟ้าประมาณ 06.07 น. และตกประมาณ 18.13 น.
ทั้งนี้ เวลาพระอาทิตย์ขึ้นและตกที่ปรากฏในปฏิทินอาจทำให้เข้าใจว่าช่วงเวลากลางวันยาวนานกว่า 12 ชั่วโมง แม้จะเป็นช่วงวิษุวัตก็ตาม เนื่องจากการคำนวณเวลาอาทิตย์ขึ้น-ตกใช้อ้างอิงจาก “ขอบบนของดวงอาทิตย์” ที่สัมผัสกับเส้นขอบฟ้า ไม่ใช่จุดกึ่งกลางของดวงอาทิตย์ ประกอบกับผลจากการหักเหของแสงในชั้นบรรยากาศ ทำให้ดวงอาทิตย์ปรากฏเหนือขอบฟ้าเป็นเวลานานกว่า 12 ชั่วโมงเล็กน้อย
หากพิจารณาจากตำแหน่งจุดกึ่งกลางของดวงอาทิตย์ และไม่นับผลกระทบจากการหักเหของแสงในชั้นบรรยากาศ ช่วงเวลากลางวันและกลางคืนในช่วงวิษุวัตจะมีความใกล้เคียงกันที่ประมาณ 12 ชั่วโมง อย่างไรก็ตาม ระยะเวลาที่แท้จริงอาจแตกต่างกันไปตามตำแหน่งของแต่ละพื้นที่บนโลก
หลังผ่านวันศารทวิษุวัต ดวงอาทิตย์จะมีตำแหน่งปรากฏขึ้นและตกค่อนไปทางทิศใต้มากขึ้น ส่งผลให้ประเทศไทยมีช่วงเวลากลางวันค่อย ๆ สั้นลง ขณะที่ช่วงเวลากลางคืนจะยาวนานขึ้นต่อเนื่อง จนถึง “วันเหมายัน” (Winter Solstice) ในวันที่ 22 ธันวาคม 2569 ซึ่งเป็นช่วงที่ซีกโลกเหนือมีเวลากลางคืนยาวนานที่สุดของรอบปี และถือเป็นจุดเริ่มต้นของฤดูหนาวตามหลักดาราศาสตร์
ในทางกลับกัน พื้นที่ในซีกโลกใต้จะมีช่วงเวลากลางวันที่ยาวนานที่สุดในช่วงวันเหมายัน และเข้าสู่ฤดูร้อนตามหลักดาราศาสตร์ สะท้อนให้เห็นถึงความแตกต่างของฤดูกาลระหว่างซีกโลกเหนือและซีกโลกใต้ อันเป็นผลจากการเอียงของแกนโลกและการโคจรรอบดวงอาทิตย์
- 23 ก.ย. วันศารทวิษุวัต ช่วงกลางวันยาวเท่ากับกลางคืน
- 23 ก.ย. 2568 “วันศารทวิษุวัต” ช่วงเวลากลางวันยาวนานเท่ากับกลางคืน
- วันนี้ 4 กรกฎาคม 2568 โลกไกลดวงอาทิตย์ที่สุดในรอบปี
- “วันศารทวิษุวัต” 22 กันยายน 2567 ช่วงเวลากลางวันยาวนานเท่ากับกลางคืน
- ดวงอาทิตย์ตั้งฉากกรุงเทพฯ เตรียมไร้เงาอีกครั้ง 16 สิงหาคม 2567
